Γιώργος Πολίτης: "Η μνήμη είναι ένας αυτόματος μηχανισμός που συμβάλει στη δημιουργία του τραύματος όσο και στη διαμόρφωση της αυτογνωσίας".
Το έργο ξεκινά με μια γυναίκα που στέκεται στο όριο, κυριολεκτικά και υπαρξιακά. Τι σας οδήγησε να επιλέξετε αυτό το οριακό σημείο ως αφετηρία της αφήγησης;
Μία και μόνο φράση που κατά την άποψή μου κρύβει πολλά… «Είναι απίστευτα τα δικαιώματα που αποκτά κάποια που έχει αποφασίσει να πεθάνει…» θα συμπλήρωνα ως συνέχεια την ερμηνεία που είχα τις μέρες της συγγραφής του βιβλίου στο μυαλό μου. «Τώρα μπορεί επιτέλους να αρχίσει να ζει… Μπορεί να ζήσει για χρόνια πολλά χωρίς να φοβάται…» Κάτω από αυτές τις σκέψεις υπήρχε ένα μεγάλο πεδίο στα πλαίσια του οποίου θα μπορούσα να αναπτύξω την υπόθεση.
Η σχέση μητέρας-κόρης φαίνεται να λειτουργεί ως καθοριστικός άξονας στη διαμόρφωση της ταυτότητας της ηρωίδας. Πόσο συνειδητά διερευνάτε τη μητρική επιρροή ως δύναμη αγάπης αλλά και ελέγχου;
Χωρίς να συνειδητοποιεί κάποιος τον κορμό του
έργου του δεν μπορεί να αποδώσει τα αναμενόμενα. Άρα, -κατά την άποψή μου- το
έκανα έχοντας πλήρη συνείδηση και προσωπική άποψη για την κατάσταση ορισμένων
σχέσεων της εποχής. Θέλω να πιστεύω ότι κινήθηκα επί πραγματικού πλαισίου τόσο
στην επιρροή των γονιών της τότε (και όχι μόνο) εποχής επί των παιδιών όσο και
στην αδυναμία πολλών παιδιών να αντιδράσουν.
Κακά τα ψέματα, στο όνομα της αγάπης έχουν γίνει οι μεγαλύτερες δυναστεύσεις, οι χειρότερες χειραγωγήσεις… Σε όλα τα επίπεδα και σε όλους τους συνδυασμούς σχέσεων. Θα μπορούσα να δω πιο καθαρά την αγάπη της Δάφνης, της μάνα της Ερατώς, αν δεν απαιτούσε, αν μονάχα έδινε -ως όφειλε-, αν δεν μεγάλωνε την κόρη της αξιώνοντας ‘ένα ποτήρι νερό στα γεράματα…’ όπως χαρακτηριστικά ανέφερε…
Η ηρωίδα μιλά με ωμή ειλικρίνεια για την επιθυμία της να τελειώσει τη ζωή της, ζητώντας κατανόηση και όχι λύτρωση. Πώς προσεγγίσατε συγγραφικά ένα τόσο ευαίσθητο θέμα χωρίς να το εξιδανικεύσετε ή να το απλοποιήσετε;
«Ανέκαθεν κρύβονταν όσοι είχαν οφέλη από τις
σκιές, όταν η μεγάλη αποκάλυψη γίνει τότε όλα μοιάζουν μάταια, όσο και η τάξη
σε ένα πλοίο που βουλιάζει…» λέει η Ερατώ, οπότε συμπληρώνω πως η όποια
ωραιοποίηση ή ακόμα και απλοποίηση θα έκανε τον θάνατο να χάσει ένα μεγάλο
κομμάτι από της λυρικότητάς του.
Ως συγγραφέας οφείλω να ενταχθώ πλήρως στην ψυχοσύνθεση της ηρωίδας η οποία ετοιμάζεται για το επόμενο βήμα, χωρίς δισταγμούς, με θάρρος και γνώση της πράξης της. Οφείλεται σε αυτήν λοιπόν (αξίζει θα έλεγα) μία λιτή, αληθινή, περιγραφή όλων όσων συμβαίνουν γύρω και μέσα της.
Ο χρόνος στο έργο κινείται αντίστροφα, μέσα από μνήμες που φωτίζουν σταδιακά το «τώρα». Τι ρόλο παίζει για εσάς η μνήμη στη συγκρότηση του τραύματος αλλά και της αυτογνωσίας;
Η μνήμη είναι ένας αυτόματος μηχανισμός που συμβάλει στη δημιουργία του τραύματος όσο και στη διαμόρφωση της αυτογνωσίας. Χωρίς μνήμες κανείς μας δεν θα ήταν αυτός που είναι σήμερα ούτε και θα μπορούσαμε να μιλάμε για εξέλιξη. Οπότε θα έλεγα πως ο ρόλος της μνήμης είναι καθοριστικός. Είναι το προηγούμενο σκαλοπάτι για το επόμενο βήμα. Στο έργο ο χρόνος κινείται αντίστροφα γιατί απλά εξυπηρετεί το αφηγηματικό μου πλάνο…
Ο τίτλος Κορίτσι-Διαμάντι υποδηλώνει κάτι πολύτιμο αλλά και σκληρό, ανθεκτικό. Ποια είναι η δική σας ανάγνωση αυτού του «διαμαντιού» σε σχέση με τη γυναικεία εμπειρία;
Δεν μπορούμε να προσδώσουμε χαρακτηριστικά ύλης
σε κάποιο ανθρώπινο ον. Η έκφραση είναι φανερό ότι χρησιμοποιείται για να
σημάνει διαύγεια χαρακτήρα και ηθική αρτιότητα. Ευγένεια, αλλά και πλέον αυτής,
όλα τα υπάρχοντα θετικά κριτήρια της εποχής για τα κορίτσια.
Η Ερατώ δεν είναι σκληρή, είναι μία γυναίκα με
αισθήματα που δεν αγαπήθηκε όσο θα ήθελε. Η Ερατώ δεν είναι θύμα. Είναι το
αποτέλεσμα μιας σκληρής διαπαιδαγώγησης. Παρόλα αυτά αντί να ‘’πετρώσει’’
παρέμεινε άνθρωπος. Επέλεξε τη σιωπή ως μορφή αντίστασης και όχι φυγής.
Απόδειξε την αρτιότητα του χαρακτήρα της αλλά και την ενσυναίσθησή της προς
όλους όσους συναναστράφηκε σε όλες τις εκφάνσεις της ζωής της.
Αν στη γυναίκα προδίδουμε τα χαρακτηριστικά της αγάπης, της θάλπης, της κατανόησης, τότε η Ερατώ είναι καθόλα γυναίκα.
Αν το βιβλίο αυτό μπορούσε να λειτουργήσει ως μια σιωπηλή συνομιλία με τον αναγνώστη, τι θα θέλατε να ακουστεί πιο δυνατά: η απόγνωση, η ανάγκη για αποδοχή ή η βαθιά επιθυμία για ζωή που κρύβεται πίσω από όλα;
Θα έλεγα ο ήχος της σημαίας που σημαίνει ξεσηκωμό.
Η Ερατώ επαναστάτησε με τον δικό της τρόπο.
Αποχώρησε από το παιχνίδι που την πέταγε έξω. Έσπασε το παράθυρο και βγήκε στον
δρόμο. Μόνη. Στην Ερατώ δεν αξίζει η συμπόνια αλλά ο θαυμασμός. Έκανε εκείνο
που λίγοι θα έκαναν ακόμα και σήμερα, σκεφτείτε τις εποχές εκείνες…
Αν θα ήθελα το έργο να πει κάτι σε κάποιον,
αυτό θα ήταν πως: ελευθερία δεν είναι μόνο να κάνεις ό,τι θέλεις αλλά να μην
κάνεις εκείνο που δεν θέλεις κι ακόμα, να μπορείς να στέκεις αβέβαιος μπροστά
από τις πεποιθήσεις σου…
Βλάρα Αλεξία
.jpg)
Σχόλια
Δημοσίευση σχολίου