Είδαμε και προτείνουμε: Η φόνισσα του Αλέξανδρου Παπαδιαμάντη από την Ομάδα “Φάος”

 

Η Φόνισσα του Αλέξανδρου Παπαδιαμάντη από τη νεοσύστατη ομάδα «Φάος» αποτελεί μια προσεγμένη και ουσιαστική θεατρική ανάγνωση ενός από τα πιο απαιτητικά κείμενα τηνεοελληνικής λογοτεχνίας. Ο Θοδωρής Αμπαζής προσεγγίζει το έργο με σεβασμό στο πρωτότυπο, αλλά και με σαφή σκηνική άποψη, επιλέγοντας να αναδείξει τη μουσικότητα και τον ηχητικό πλούτο της παπαδιαμαντικής γλώσσας ως βασικό δραματουργικό εργο.

Η παράσταση στηρίζεται στη συλλογικότητα. Οι δεκατέσσερις νέοι ηθοποιοί λειτουργούν ως ένα απολύτως συντονισμένο σύνολο, θυμίζοντας πράγματι συμφωνικό σύνολο όπου κάθε φωνή και κάθε σώμα έχει τη θέση και τον ρόλο του. Η εναλλαγή αφήγησης, λόγου, τραγουδιού και κίνησης δημιουργεί μια χορική αφήγηση που δεν εξαντλείται στην περιγραφή, αλλά μετατρέπει τον λόγο σε ζωντανή, σκηνική πράξη.

Ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα είναι η διαχείριση της παπαδιαμαντικής γλώσσας. Οι ιδιωματισμοί, η καθαρεύουσα και η δημοτική δεν αντιμετωπίζονται ως μουσειακό υλικό, αλλά ως ζωντανός ήχος. Μέσα από μουσικοθεατρικές χειρονομίες και πολυφωνικές συνθέσεις, το κείμενο αποκτά ρυθμό και αναπνοή, καθιστώντας την ακρόαση ουσιαστική ακόμη και για τον θεατή που δεν είναι εξοικειωμένος με το γλωσσικό ιδίωμα.

Η σκηνική λιτότητα λειτουργεί υπέρ της παράστασης. Τα ελάχιστα αντικείμενα χρησιμοποιούνται με ευρηματικότητα και ακρίβεια, χωρίς περιττές συμβολικές φορτίσεις. Το βάρος πέφτει στα σώματα, στις φωνές και στη μεταξύ τους σχέση, δημιουργώντας εικόνες που υπηρετούν το σκοτεινό σύμπαν της Φραγκογιαννούς χωρίς να το εξωραΐζουν.

Η Χαδούλα δεν παρουσιάζεται ως απλό τέρας ούτε ως εύκολα δικαιολογημένη μορφή. Αναδύεται ως τραγικό πρόσωπο, προϊόν μιας κοινωνίας σκληρής και ασφυκτικής, μέσα στην οποία η βία γεννιέται σχεδόν αθόρυβα. Η παράσταση αποφεύγει τη συναισθηματική χειραγώγηση και επιλέγει μια ψύχραιμη, σχεδόν τελετουργική ματιά, που αφήνει τον θεατή να στοχαστεί αντί να συγκλονιστεί επιφανειακά.

Συνολικά, η Φόνισσα της ομάδας «Φάος» είναι μια αξιόλογη και δουλεμένη πρόταση. Μια παράσταση «κόσμημα» όχι λόγω εντυπωσιασμού, αλλά λόγω συνέπειας, μέτρου και βαθιάς κατανόησης του κειμένου. Ένα έργο που τιμά τον Παπαδιαμάντη και, ταυτόχρονα, υπενθυμίζει τη δύναμη της ελληνικής γλώσσας και της συλλογικήσκηνικής πράξης.