Διαβάσαμε και προτείνουμε: "Όσα ξέρουμε μα δεν τα λέμε" του Στέλιου Νικολάου

Στη νέα του ποιητική συλλογή με τον εύγλωττο τίτλο «Όσα ξέρουμε μα δεν τα λέμε», ο Στέλιος Νικολάου δεν μας παραδίδει απλώς στίχους, αλλά επιχειρεί να δώσει φωνή στις συλλογικές και ατομικές μας σιωπές. Πρόκειται για μια κατάθεση ψυχής που ισορροπεί ανάμεσα στον λυρισμό και τον ρεαλισμό, δημιουργώντας ένα έργο βαθιά ανθρωποκεντρικό και ταυτόχρονα έντονα τοπικό, ριζωμένο στο χώμα και την ιστορία της Κύπρου και του Ελληνισμού.

Η γραφή του Νικολάου διακρίνεται από μια αμεσότητα που αφοπλίζει. Χρησιμοποιεί τον ελεύθερο στίχο όχι ως ευκολία, αλλά ως ένα όχημα ροής συναισθημάτων που μοιάζουν να ξεχύνονται αβίαστα, σαν εξομολόγηση. Η γλώσσα του είναι ζωντανή, δουλεμένη με υλικά της καθημερινότητας αλλά και με θραύσματα του μύθου. Ο ποιητής καταφέρνει να συνδέσει τον Οδυσσέα και τον Ζήνωνα με τις σύγχρονες αγωνίες, τον φόβο και την αλλοτρίωση, φτιάχνοντας μια γέφυρα ανάμεσα στο «τότε» και το «τώρα».

Κεντρικός πυρήνας της συλλογής είναι η έννοια της απώλειας και της μνήμης. Υπάρχει μια διάχυτη μελαγχολία για όσα χάθηκαν – είτε πρόκειται για προσωπικές στιγμές, έρωτες που δεν βιώθηκαν και φιλιά που δεν δόθηκαν, είτε για την εθνική ταυτότητα που ξεθωριάζει.

Η Κύπρος αναδύεται μέσα από τους στίχους όχι μόνο ως γεωγραφικός προσδιορισμός, αλλά ως μια ανοιχτή πληγή και ταυτόχρονα ως πηγή δύναμης. Ο ποιητής στηλιτεύει τη λήθη και τον εφησυχασμό της σύγχρονης εποχής, την ανταλλαγή της Ελευθερίας με την «ασφάλεια», και μας καλεί να θυμηθούμε ποιοι ήμασταν πριν μας ορίσουν οι άλλοι. Τα «γαλανόλευκα ταξίδια» του δεν είναι εθνικιστικές κορώνες, αλλά μια αναζήτηση της χαμένης Ιθάκης μέσα σε μια θάλασσα αλλοτρίωσης.

Αυτό που κάνει την ποίηση του Νικολάου να ξεχωρίζει είναι η συναισθηματική της ευκρίνεια. Ο αναγνώστης νιώθει τον παλμό του δημιουργού, ο οποίος πότε θυμώνει με την απάθεια και τον πλουτισμό και πότε αφήνεται στη γλυκιά νοσταλγία των απλών πραγμάτων – ενός καφέ, μιας βόλτας, μιας νεανικής τρέλας. Είναι μια ποίηση που φλερτάρει με το πάθος και την ελευθερία, αναζητώντας την αγνότητα πίσω από το «σάκο της οφθαλμαπάτης» που μας περιβάλλει.

Το «Όσα ξέρουμε μα δεν τα λέμε» είναι ένας καθρέφτης όπου αντικρίζουμε τις αλήθειες που φοβόμαστε να παραδεχτούμε. Ο Στέλιος Νικολάου, με λόγο μεστό και συγκινησιακά φορτισμένο, μας προσκαλεί να σπάσουμε τη σιωπή, να συμφιλιωθούμε με τα λάθη μας και να αναζητήσουμε ξανά την ταυτότητά μας, μακριά από φόβους. Μια συλλογή ρέουσα, που διαβάζεται απνευστί, αλλά αφήνει το αποτύπωμά της για καιρό.