Είδαμε και προτείνουμε: «Σονάτα του Κρόιτζερ» του Λέοντος Τολστόι, στο χώρο τέχνης Ηχόδραση

 

Η «Σονάτα του Κρόιτζερ» του Λέοντος Τολστόι, στο χώρο τέχνης Ηχόδραση είναι μια αναπαράσταση ενός κλασικού κειμένου, αλλά και μια ανατριχιαστική ακτινογραφία της τοξικής αρρενωπότητας που παραμένει απελπιστικά επίκαιρη. Με φόντο τη μουσική του Μπετόβεν, η παράσταση μετατρέπεται σε ένα ψυχολογικό και κοινωνικό κατηγορητήριο, αναδεικνύοντας πώς η αντίληψη του έρωτα ως ιδιοκτησίας μπορεί να μετατραπεί σε φονικό όπλο.

Η σκηνοθετική προσέγγιση επιλέγει τη μορφή μιας συνέντευξης-εξομολόγησης, φέρνοντας τον Παζνισόφ αντιμέτωπο με μια δημοσιογράφο, και κατ’ επέκταση με τη σύγχρονη συνείδηση. Ο ήρωας ξεγυμνώνει το σκοτάδι του: την ταπείνωση, το μίσος και την παράλογη απαίτηση για απόλυτη κατοχή πάνω στο σώμα και την ψυχή της γυναίκας του. Η φράση του «είναι δικό μου κορμί και ταυτόχρονα αισθανόμουν πως δεν μπορούσα να το κατέχω» συμπυκνώνει όλη την παθογένεια της ανδρικής κυριαρχίας, εκείνης που θεωρεί τη γυναίκα αντικείμενο και την ανεξαρτησία της απειλή.

Η υπέροχη μουσική παίζει καθοριστικό ρόλο, λειτουργώντας ως ο αόρατος πρωταγωνιστής. Η Σονάτα του Μπετόβεν δεν είναι απλό ηχητικό χαλί· είναι ο καταλύτης που πυροδοτεί το πάθος και την καταστροφή. Η κλιμάκωση της έντασης στις χορδές αντικατοπτρίζει την εσωτερική έκρηξη του Παζνισόφ. Η μουσική, που από τη φύση της είναι σύμβολο σύνδεσης και ελευθερίας, στα μάτια του ζηλιάρη συζύγου γίνεται το «αποδεικτικό στοιχείο» μιας προδοσίας, ακριβώς επειδή ο ίδιος δεν αντέχει να μοιραστεί τίποτα, ούτε καν έναν ήχο.

Παιδαγωγικά και κοινωνικά, η παράσταση λειτουργεί ως μια γροθιά στην υποκρισία. Συνδέει ευθέως το κείμενο του Τολστόι με τις γυναικοκτονίες του 2025, αποδομώντας το αφήγημα του «θόλωσα από αγάπη». Μέσα από τη ροή του λόγου και τη μουσική μυσταγωγία, το έργο μας υπενθυμίζει ότι η βία δεν ξεκινά τη στιγμή του εγκλήματος, αλλά ριζώνει πολύ νωρίτερα: στη νοοτροπία του «είσαι δική μου».

Πρόκειται για μια παράσταση ουσίας που ενοχλεί, προβληματίζει και συγκλονίζει. Είναι μια κραυγή που μας καλεί να κοιτάξουμε τον πυρήνα της βίας στις σχέσεις, εκεί όπου η αγάπη παύει να είναι ελευθερία και γίνεται δεσμά. Ένα έργο που αποδεικνύει ότι η κλασική λογοτεχνία, όταν συναντά τη σωστή σκηνοθετική ματιά και τη δύναμη της ζωντανής μουσικής, μπορεί να γίνει το πιο αιχμηρό εργαλείο για την κατανόηση του σήμερα.