Βιογραφώντας τον Καβάφη στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών

 

«Bιογραφώντας τον Κ. Π. Καβάφη»
με τον Gregory Jusdanis στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών
 
Ο σημαντικός Ελληνοαμερικανός μελετητής του Αλεξανδρινού ποιητή
συνομιλεί με τον συγγραφέα και δημοσιογράφο Ηλία Μαγκλίνη.
 

 

Το Μέγαρο Μουσικής Αθηνών και το Ελληνικό Ίδρυμα Βιβλίου και Πολιτισμού, στο πλαίσιο του προγράμματος Megaron Plus και σε συνεργασία με τις εκδόσεις ΜΕΤΑΙΧΜΙΟ, φιλοξενούν στην Αθήνα τον Ελληνοαμερικανό καθηγητή πανεπιστημίου Gregory Jusdanis. Την Τρίτη 24 Φεβρουαρίου 2026, στις 7 μ.μ., στην Αίθουσα Δημήτρης Μητρόπουλος, ο διακεκριμένος καθηγητής και συγγραφέας θα συνομιλήσει με τον δημοσιογράφο και επίσης συγγραφέα Ηλία Μαγκλίνη για τη ζωή και το έργο του Αλεξανδρινού ποιητή, με αφορμή την αποκαλυπτική βιογραφία που συνυπογράφει με τον καθηγητή πανεπιστημίου Peter Jeffreys Κωνσταντίνος Καβάφης: Ο άνθρωπος και ο ποιητής (μετάφραση: Μιχάλης Μακρόπουλος). Τίτλος της συζήτησης, «Βιογραφώντας τον Κ. Π. Καβάφη». 



 

Η επίσκεψη του Gregory Jusdanis πραγματοποιείται στο πλαίσιο του κύκλου ομιλιών «Συγγραφείς, βιβλία, ιδέες». Στόχος του προγράμματος Megaron Plus είναι η ανάδειξη της πρωτοτυπίας, της αυθεντικότητας, της αφήγησης, της έρευνας, της τέχνης της συζήτησης και της προφορικότητας, στοιχεία που αντανακλώνται πλήρως στην αποκαλυπτική βιογραφία των δύο μελετητών. Ύστερα από ενδελεχή αρχειακή έρευνα, το βιβλίο φέρνει στο φως νέες ερμηνείες και άγνωστες πτυχές της ζωής και του έργου του Έλληνα ποιητή που έχει μελετηθεί περισσότερο από οποιονδήποτε άλλον. Πρόκειται για την πρώτη εκτενή βιογραφία του Κ. Π. Καβάφη εδώ και μισό αιώνα, η οποία επιχειρεί να απαντήσει σε όλα τα ερωτήματα που αφορούν το καβαφικό σύμπαν. Το βιβλίο τιμήθηκε με το Βραβείο Βιογραφίας της Ακαδημίας Αθηνών (Ίδρυμα Κώστα και Ελένης Ουράνη).
 
Πώς ο άνθρωπος που διατηρούσε σχεδόν κάθε επιστολή και σημείωμα που λάμβανε, ο αυτοπροσδιοριζόμενος ως οικογενειακός αρχειοφύλακας και γενεαλόγος, δεν κράτησε σημαντική αλληλογραφία, όπως εκείνη που αντάλλασσε με τον Αλέκο Σεγκόπουλο; Κράτησε εν γνώσει του κρυφή την προσωπική του ζωή, παρότι ήταν από τους πρώτους μείζονες σύγχρονους ποιητές που έγραψαν τόσο ανοιχτά για την ομοφυλοφιλική επιθυμία; Ή μήπως υπήρξαν σοβαρές παρεμβάσεις στο αρχείο του; Όποια κι αν ήταν τα προσωπικά κίνητρα των εμπλεκομένων, είναι βέβαιο ότι πολλοί από τους συγκαιρινούς του ποιητή συσκότισαν το ζήτημα της σεξουαλικότητάς του.
 
Στη συζήτησή του με τον Ηλία Μαγκλίνη, ο Gregory Jusdanis θα μοιραστεί με το κοινό τα σημαντικότερα ευρήματα της έρευνάς του, φωτίζοντας όχι μόνο τον Καβάφη, αλλά και τα ηθικά ερωτήματα που συνοδεύουν την τέχνη της βιογραφίας, τη συνάντηση ζωής και έργου, και τη δύναμη της αρχειακής έρευνας να αναδιαμορφώνει όσα θεωρούσαμε δεδομένα.
Η είσοδος στην εκδήλωση είναι ελεύθερη με δελτία προτεραιότητας (ηλεκτρονική κράτηση στο site του Μεγάρου Μουσικής Αθηνών). Περισσότερες πληροφορίες θα βρείτε ΕΔΩ.
   

ΜΕ ΤΑ ΛΟΓΙΑ ΤΩΝ ΣΥΓΓΡΑΦΕΩΝ
«Το κύριο κίνητρό μας για να γράψουμε αυτή την ιστορία ενός μεγάλου καλλιτέχνη είναι η επιθυμία να ρίξουμε φως στο πνεύμα του Κωνσταντίνου Καβάφη, να ξεθάψουμε τους φόβους και τις ανησυχίες του, τις εσωτερικές συγκρούσεις του, τα μεγάλα σχέδια και τις απογοητεύσεις. Έτσι, δίνουμε ίση έμφαση στον εσωτερικό εαυτό και στα εξωτερικά συμβάντα – ιστορικές ημερομηνίες, γεννήσεις, θάνατοι, ταξίδια, μετακινήσεις, εκδόσεις, αναγνώσματα, αυτά με τα οποία ασχολούνται κατά παράδοση οι βιογραφίες. Εστιάζουμε σε καίρια ερωτήματα στη ζωή του, ώστε να τραβήξουμε την προσοχή σε κύριες αντιφάσεις με τις οποίες βρέθηκε αντιμέτωπος: Τι τον έκανε να αποκηρύξει στη μέση ηλικία ένα μεγάλο μέρος όσων είχε γράψει έως τότε; Πώς οι αισθητικές ενασχολήσεις των αδερφών του διαμόρφωσαν τη δική του ποίηση; Τι αντίκτυπο είχε στη ζωή του η ασταμάτητη “κρούση της θύρας” από τον θάνατο; Η αδυναμία να μιλήσει ανοιχτά για τη σεξουαλικότητά του ή να βρει αληθινή οικειότητα στις σχέσεις του ήταν ό,τι τον μετέτρεψε σε υπέρμαχο της ερωτικής ελευθερίας; Πότε εγκατέλειψε την αγάπη για χάρη της φήμης και της επιτυχίας; Και, τέλος, η εμμονή του με τις μέλλουσες γενεές ήταν αυτό που στα ύστερά του χρόνια τον έκανε να αποτραβηχτεί στον εαυτό του;»
Απόσπασμα από το εισαγωγικό σημείωμα του βιβλίου
 
«Ο Καβάφης δημιούργησε για τον εαυτό του την εικόνα της Σφίγγας της Αλεξάνδρειας. Αυτή η αίσθηση του μυστηριώδους και του αινιγματικού εξηγεί την έλξη που ασκεί η βιογραφία του ακόμα και σε όσους γνωρίζουν ελάχιστα για την ελληνική ποίηση. Γι’ αυτούς ο βίος του Καβάφη μοιάζει με παραμύθι που γράφτηκε παλιά και κλείστηκε σε κάποιο σκονισμένο σεντούκι. Ανοίγοντας την πρώτη σελίδα μαγεύονται, και ακόμα και αν δεν αντιλαμβάνονται πλήρως το νόημά του, δεν παύουν να θέλουν περισσότερο. Η ποίηση του Καβάφη γοήτευσε αναγνώστες πέρα από την Αλεξάνδρεια – διόλου μικρό επίτευγμα για κάποιον που έζησε σε μια επαρχιακή πόλη και έγραψε σε μια γλώσσα που μιλιόταν τότε από μόλις έξι εκατομμύρια ανθρώπους. Το ότι κατέκτησε τον κόσμο όπως λίγοι ομότεχνοί του αποτελεί δείκτη της μεγαλοφυΐας και της τόλμης του».
Διαβάστε ΕΔΩ ολόκληρο το κείμενο του Gregory Jusdanis που δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα ΤΟ ΒΗΜΑ στις 21/9/2025.
 
ΕΓΡΑΨΑΝ ΓΙΑ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ
«Το πιο ολοκληρωμένο πορτρέτο του Αλεξανδρινού ποιητή εδώ και πενήντα χρόνια».
The Guardian
 
«Μια σπουδαία βιογραφία για έναν μοναδικό ποιητή».
The Wall Street Journal
 
«Μια ιδιαίτερη, αποκαλυπτική βιογραφία».
Kirkus Reviews
 
«Μια λεπτομερής αναδρομή στη ζωή και τη λογοτεχνική διαδρομή του Κ. Π. Καβάφη».
The Spectator
 
«Μια βιογραφία του αθόρυβου Αλεξανδρινού που άφησε λιγοστά ίχνη της ζωής του, αλλά τα ποιήματά του αποτελούν ακόμη αντικείμενο λατρείας παγκοσμίως και δεν παύουν να μεταφράζονται εκ νέου».
André Aciman, συγγραφέας
 
«Ο Καβάφης ήταν από τους πρώτους που μίλησε για νεαρούς άντρες με μεγάλες φιλοδοξίες αλλά ελάχιστα χρήματα, περιθωριοποιημένους και κυριευμένους από τον πόθο. Τα πρώτα είκοσι χρόνια της άσωτης ζωής του διαδέχτηκε η περίοδος της ωριμότητας μιας ιδιοφυΐας, του πιο σημαντικού Έλληνα ποιητή του 20ού αιώνα».
Edmund White, συγγραφέας
 
«Μια βιογραφία που διαβάζεται και ως λογοτεχνικό έργο. Συμπεραίνεις πως γράφτηκε για να έρθει σε επαφή με το καβαφικό σύμπαν ένα ευρύτερο, παγκόσμιο κοινό. Χωρίς να απλοποιεί ούτε να εξωραΐζει, προσφέρει μία πρόσβαση στον ανθρώπινο Καβάφη, πέρα από τα εθνικά σύμβολα. Οι συγγραφείς συνομιλούν συνεχώς με το έργο του ποιητή, ενσωματώνουν στίχους, σχολιάζουν ποιήματα και συνδέουν τη ζωή με την τέχνη χωρίς να την υποτάσσουν. Έτσι, η βιογραφία αποκτά σχεδόν μυθιστορηματική δυναμική, κρατώντας το ενδιαφέρον του αναγνώστη ζωντανό».
Διονύσης Μαρίνος, BOOK PRESS
 
«H βιογραφία των Jeffreys - Jusdanis καταφέρνει να ισορροπήσει ανάμεσα στη γνώση και στην αφήγηση, προσφέροντας μια τεκμηριωμένη αλλά ζωντανή ανάγνωση του Καβάφη. Χωρίς εύκολες ερμηνείες, φωτίζει κρίσιμες όψεις της ζωής και της ποιητικής του και οδηγεί τον αναγνώστη πίσω στα ίδια τα ποιήματα, δίνοντάς του τα κατάλληλα εφόδια για μια εν τω βάθει ανάγνωση των στίχων του αλλά και μια βαθύτερη κατανόηση και αγάπη για τον ίδιο τον Καβάφη, όχι ως σύμβολο, αλλά ως άνθρωπο και δημιουργό, του οποίου η φωνή εξακολουθεί διαχρονικά να μας αφορά όλους».
Τέσυ Μπάιλα, Literature
 
ΛΙΓΑ ΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΤΟΝ GREGORY JUSDANIS
Ο Gregory Jusdanis (Γρηγόρης Τζουσδάνης) είναι διακεκριμένος καθηγητής Τεχνών και Επιστημών στο Πολιτειακό Πανεπιστήμιο του Οχάιο, και συγγραφέας των βιβλίων The Poetics of Cavafy, Belated Modernity and Aesthetic Culture, The Necessary Nation, Fiction Agonistes και A Tremendous Thing. Με τον Peter Jeffreys (αναπληρωτή καθηγητή Αγγλικής Λογοτεχνίας στο Πανεπιστήμιο του Σάφολκ και σύμβουλο εκθέσεων στην Οικεία Καβάφη και στο Αρχείο Καβάφη, μεταξύ άλλων) συνέγραψαν το έργο Constantine Cavafy: A New Biography, που κυκλοφορεί και στα ελληνικά, Κωνσταντίνος Καβάφης: Ο άνθρωπος και ο ποιητής (μτφρ. Μιχάλης Μακρόπουλος, Μεταίχμιο 2025). Ο Jusdanis  έχει λάβει υποτροφίες από το Ίδρυμα Γκούγκενχαϊμ,  το Εθνικό Ίδρυμα για τις Ανθρωπιστικές Σπουδές NEH των ΗΠΑ, το American Council of Learned Societies, το Ινστιτούτο Ερευνών  Ουίλσον (Woodrow Wilson International Center for Scholars), καθώς και από το  Εθνικό Συμβούλιο Έρευνας Ανθρωπιστικών και Κοινωνικών Επιστημών του Καναδά (Social Sciences and Humanities Research Council of Canada). Έχει διατελέσει επισκέπτης καθηγητής σε πολλά πανεπιστήμια, μεταξύ άλλων, της Κουάρας (Νιγηρία), του Μπουένος Άιρες, της Καρταχένα και στο del Rosario της Μπογκοτά. Δίνει διαλέξεις σε όλο τον κόσμο, ύστερα από πρόσκληση ιδρυμάτων και φορέων.