Διονύσης Σγούρος: "Νομίζω πως όσο κι αν περιστρεφόμαστε στη δίνη ενός έρωτα, καλό είναι να προσπαθούμε να ψάχνουμε τους λόγους που μας συμβαίνει αυτό".
Ο τίτλος “Άλγος ηδύ” συνδυάζει πόνο και ηδονή, δύο αντίθετες καταστάσεις που όμως συχνά συνυπάρχουν στον έρωτα. Ποια ήταν η πρώτη εικόνα ή σκέψη που σας οδήγησε να γράψετε αυτό το βιβλίο;
Μα τι άλλο εκτός από αυτό το δισυπόστατο του έρωτα; Η εναλλαγή αυτών των δύο αντίθετων καταστάσεων. Οι χαρές της ηδονής, σωματικές και ψυχικές, που όταν χάνονται, πρόσκαιρα ή μόνιμα, προκαλούν πόνο. Πόσω μάλλον στην ιστορία που περιγράφω η οποία διαρκεί σχεδόν μια ολόκληρη ζωή.
Μιλάτε για τον έρωτα ως μνήμη.
Πιστεύετε ότι ο έρωτας τελειώνει πραγματικά ή ότι μεταμορφώνεται σε κάτι άλλο,
σε μια εσωτερική παρουσία που δεν σβήνει ποτέ;
Εξαρτάται από τη διάρκεια της σχέσης. Σχέσεις που τελειώνουν γρήγορα, ακόμα κι αν υπήρχε έρωτας, δεν αφήνουν έντονο αποτύπωμα μνήμης. Αφήνουν μια ουδέτερη ανάμνηση. Σχέσεις που διαρκούν στο χρόνο αφήνουν σημάδια, θετικά και αρνητικά. Κι αυτά τα σημάδια είναι που καθορίζουν το είδος της μεταμόρφωσης της παρουσίας του άλλου. Μπορεί τελικά να τον/την κατατάξεις σε ό,τι καλύτερο έχεις ζήσει, ίσως όμως και στο μεγαλύτερο λάθος της ζωής σου. Το σημαντικό είναι πως, ακόμα και οι δύο ακραίες αυτές εκδοχές, αποτελούν διδάγματα.
Η Ρίτα και ο Χρήστος φαίνεται να
είναι δύο άνθρωποι που δεν μπορούν να ζήσουν ούτε μαζί ούτε χώρια. Είναι
αυτό καταδίκη ή μοίρα;
Αυτό είναι μια καθαρά προσωπική υπόθεση. Εξαρτάται από τον χαρακτήρα και τα βιώματα του καθενός. Αν μιλήσω για μένα, πλησιάζω περισσότερο προς την εκδοχή της καταδίκης, ίσως γιατί με αυτόν τον τρόπο έχω επεξεργαστεί τα διδάγματα της ζωής μου. Αυτό όμως δεν σημαίνει πως δεν κατανοώ όσους το αποδέχονται ως μοίρα. Και ακριβώς επειδή τους κατανοώ μπήκα στα χωράφια τους περιγράφοντας έναν τέτοιον έρωτα.
Στο βιβλίο, η χημεία των
ηρώων μοιάζει με φυσικό φαινόμενο, κάτι που υπερβαίνει τη λογική. Πιστεύετε
ότι ο έρωτας μπορεί να εξηγηθεί ή πρέπει να βιώνεται χωρίς εξηγήσεις;
Σαν
φυσικός, θα πω πως τα φυσικά φαινόμενα δεν υπερβαίνουν τη λογική γιατί μπορούν
να εξηγηθούν με φυσικούς νόμους. Κι ο έρωτας δεν είναι τέτοιο φαινόμενο. Ακόμα
και η επιστήμη της χημείας δεν μπορεί να εξηγήσει επαρκώς τις χημικές
διεργασίες που συντελούνται σ’ έναν άνθρωπο όταν αυτός ερωτεύεται. Ίσως μόνο η
επιστήμη της ψυχολογίας να μπορεί να δώσει κάποιες απαντήσεις.
Νομίζω
πως όσο κι αν περιστρεφόμαστε στη δίνη ενός έρωτα, καλό είναι να προσπαθούμε να
ψάχνουμε τους λόγους που μας συμβαίνει αυτό. Γιατί να ερωτευτώ τον συγκεκριμένο
άνθρωπο; Πόσο επηρεάζει η δική μου ανάγκη να ερωτευτώ;
Ξέρω πως στη μάχη μεταξύ μυαλού και καρδιάς το μυαλό συνήθως κουράζεται πρώτο. Αλλά, όσο μας επιτρέπει το συναίσθημα, ας διατηρούμε κάποια ίχνη λογικής στο πίσω μέρος του μυαλού μας.
Από το Παρίσι μέχρι το Μαρακές
και τη Μόσχα, ο έρωτάς τους ταξιδεύει. Τι ρόλο παίζουν οι τόποι στην
αφήγησή σας; Είναι σκηνικά ή καθρέφτες της ψυχής των ηρώων;
Οι ψυχές των ερωτευμένων καθρεφτίζονται οπουδήποτε, ακόμα και στο στενόχωρο δωμάτιο κάποιου σπιτιού. Το σκηνικό κάνει τη διαφορά όπως και η απόσταση που διανύει ο καθένας για να συναντήσει τον άλλον.
Στο έργο σας υπάρχει έντονο το
στοιχείο της επανάληψης, ο έρωτας πεθαίνει και ξαναγεννιέται. Είναι
αυτό μια μεταφορά για τον ίδιο τον άνθρωπο και τη σχέση του με τον χρόνο;
Έρωτας, εκτός των άλλων, σημαίνει και αναγέννηση. Αφήνεις πίσω μια χλιαρή –ίσως και αδιάφορη- καθημερινότητα και μπαίνεις ξανά με όρεξη στο παιχνίδι της ζωής, της περιπέτειας, της ανταλλαγής, του μοιράσματος. Γυρνάς πίσω το χρόνο. Ξανανιώνεις!
Το Άλγος ηδύ θίγει και την
εκδίκηση μέσα στον έρωτα. Μπορεί ένας άνθρωπος να πληγώνει εκείνον που
αγαπά χωρίς να θέλει να τον καταστρέψει, αλλά για να αντέξει ο ίδιος;
Υπάρχουν στιγμές που είναι απαραίτητο να σηκώσεις από το χώμα τον πληγωμένο σου εγωισμό. Και το κάνεις για ν’ αντέξεις. Ο εγωισμός δεν είναι πάντα κακός. Κάποιες φορές είναι απαραίτητος. Το να πληγώσουμε κάποιον ίσως είναι κι ο μόνος τρόπος για να μας καταλάβει. Κάποιες άλλες, ο εγωισμός μπορεί να μας γλυτώσει από συναισθηματικά αδιέξοδα. Η δυσκολία, όπως σε όλα τα πράγματα, είναι στο μέτρο.
Οι ήρωές σας βιώνουν τον έρωτα με
αλήθεια, αδυναμία και πάθος. Πόσο από εσάς υπάρχει μέσα τους;
Συνήθως, η αλήθεια και η αδυναμία πάνε μαζί. Κάθε ερωτευμένος δημιουργεί
στο μυαλό του μια αλήθεια που μπορεί να μην ανταποκρίνεται εντελώς στην
πραγματικότητα. Αυτή είναι και η αδυναμία του. Βέβαια, στο συγκεκριμένο
μυθιστόρημα, οι ήρωες είναι γνώστες της αλήθειας μόνο που δεν μπορούν να
ξεφύγουν απ’ την αδυναμία τους. Όσο για το πάθος, αυτό είναι πάντα συνυφασμένο
με τον έρωτα.
Σαφώς κι έχω βιώσει, όπως όλοι μας, τέτοιες καταστάσεις. Άλλωστε, όσοι γράφουμε εναποθέτουμε στα κείμενα μας ένα μικρό ή μεγάλο μέρος του χαρακτήρα μας και των βιωμάτων μας.
Αν ο έρωτας είναι, όπως γράφετε,
μια άσκηση μνήμης, τι πρέπει να θυμόμαστε και τι να ξεχνάμε για να
μπορέσουμε να αγαπήσουμε ξανά;
Οι αλλαγές στις ζωές μας που φέρνει ο έρωτας και η επιθυμία μας να ξαναζήσουμε όμορφες και συγκινησιακά δυνατές στιγμές είναι τα κίνητρα να αγαπήσουμε ξανά. Η αυτογνωσία μας και η αναγνώριση των προηγούμενων λαθών μας θα μας βοηθήσει να αγαπήσουμε έναν άνθρωπο πιο κατάλληλο.
Και τέλος: αν μπορούσατε να
συνοψίσετε το μήνυμα του Άλγος ηδύ σε μία φράση, ποια θα ήταν; Είναι ένα
βιβλίο για τον έρωτα, για τη μνήμη ή για την ανθρώπινη αντοχή;
Σαφώς
και για τα τρία. Αν πρέπει όμως να διαλέξω ένα, για τον έρωτα! Ίσως γιατί
περιέχει τα άλλα δύο.
Σχόλια
Δημοσίευση σχολίου