Είδαμε και προτείνουμε: Αγία Ιωάννα (Ζαν Ντ' Αρκ) στο Θέατρο της Ημέρας

 

Η απόφαση να συνεχιστεί για δεύτερη χρονιά η «Αγία Ιωάννα» του Τζορτζ Μπέρναρντ Σω στο Θέατρο της Ημέρας δεν αποτελεί έκπληξη, αλλά φυσική συνέπεια μιας καλλιτεχνικής αρτιότητας που σέβεται τόσο τον θεατή όσο και το βαρύτιμο κείμενο. Μέσα από τη σκηνοθετική ματιά του Γιάννη Γιούλη, η ιστορία της Παρθένας της Ορλεάνης παύει να είναι απλώς ένα ιστορικό δράμα εποχής και μεταμορφώνεται σε ένα διαχρονικό μανιφέστο για τη σύγκρουση του ατόμου με την εξουσία.

Το μεγάλο στοίχημα του έργου και της παράστασης, ήταν η διαχείριση της αινιγματικής φύσης της ηρωίδας μέσα από το πρίσμα του ορθολογιστή Σω. Ο Γιούλης απέφυγε τις παγίδες του εύκολου μελοδραματισμού και της θρησκευτικής ευλάβειας. Αντιθέτως, ανέδειξε την Ιωάννα ως ένα πλάσμα γήινο και ταυτόχρονα υπερβατικό, μια «τυχαία εξημμένη κεφαλή» που όμως διαθέτει την τρομακτική δύναμη της καθαρής πίστης και του ενστίκτου. Η παράσταση φώτισε εξαιρετικά το ιδεολογικό υπόβαθρο του συγγραφέα: η Ιωάννα δεν είναι απειλή μόνο επειδή ακούει φωνές, αλλά επειδή τολμά να παρακάμψει τους μεσάζοντες της εξουσίας (Εκκλησία και Φεουδαρχία) και να σκεφτεί ελεύθερα.

Ερμηνευτικά, η παράσταση αποτελεί υπόδειγμα συνόλου. Η πρωταγωνίστρια κατάφερε να ισορροπήσει αριστοτεχνικά ανάμεσα στην παιδική αθωότητα της χωριατοπούλας και την ακλόνητη αποφασιστικότητα της πολεμίστριας. Χωρίς περιττούς ηρωισμούς, μετέδωσε τη «λαϊκή σοφία» και την ευθραυστότητα του χαρακτήρα, καθιστώντας την ηρωίδα οικεία και συγκινητική. Γύρω της, οι υπόλοιποι ηθοποιοί λειτούργησαν ως στιβαροί πυλώνες, αναδεικνύοντας τις λεκτικές μονομαχίες και τη διαλεκτική ευφυΐα του Σω, υπηρετώντας πιστά τη ρέουσα μετάφραση του Γιώργου Καλογεράκη.

Εικαστικά, η παράσταση κέρδισε τις εντυπώσεις με την αισθητική της λιτότητα και λειτουργικότητα. Τα σκηνικά και τα κοστούμια της Μπέτυς Λυρίτη, σε συνδυασμό με την εμβατηριακή μουσική του Δημήτρη Ζαφειρέλη, δημιούργησαν έναν κόσμο που ακροβατεί μεταξύ ρεαλισμού και εξπρεσιονισμού, επιτρέποντας στον θεατή να εστιάσει στην ουσία των διαλόγων.

Συνοψίζοντας, η «Αγία Ιωάννα» στο Θέατρο της Ημέρας είναι μια παράσταση που δικαιώνει τον μύθο της. Είναι ένα θέατρο λόγου και ιδεών που όμως δεν χάνει ποτέ τον συναισθηματικό του παλμό. Φεύγοντας από την αίθουσα, ο θεατής δεν παίρνει μαζί του μόνο την ιστορία μιας μάρτυρος, αλλά τον προβληματισμό για το πώς οι "νέες ιδέες" αντιμετωπίζονται από το κατεστημένο κάθε εποχής. Μια εξαιρετική θεατρική εμπειρία που αξίζει το χειροκρότημα.