Είδαμε και προτείνουμε: «Δεσποινίς Μαργαρίτα» στο Noūs – Creative Space από τη Θεατρική Ομάδα Κωφών «Τρελά Χρώματα»

Παρακολουθήσαμε την παράσταση «Δεσποινίς Μαργαρίτα» στο Noūs – Creative Space από τη Θεατρική Ομάδα Κωφών «Τρελά Χρώματα», σε διασκευή και σκηνοθεσία της Έλλης Μερκούρη, με πρωταγωνίστριες τις Όλγα Δαλέκου, Έλλη Μερκούρη, Μαρία Στεφανή και Γιούλη Τσαγκαράκη.

Η «Δεσποινίς Μαργαρίτα» είναι ένα εμβληματικό θεατρικό έργο του Ρομπέρτο Ατάιντε, το οποίο γράφτηκε το 1973, όταν ο συγγραφέας ήταν μόλις 24 ετών, κατά τη διάρκεια της βραζιλιάνικης δικτατορίας. Στην Ελλάδα ανέβηκε για πρώτη φορά το 1975 και έκτοτε έχει παρουσιαστεί δεκάδες φορές.

Η ηρωίδα του έργου, δασκάλα της έκτης δημοτικού, είναι μια γυναίκα γεμάτη αντιφάσεις· μια προσωπικότητα με έντονες συναισθηματικές αγκυλώσεις, που επιδιώκει να ασκεί εξουσία χωρίς αντίλογο.

Η Έλλη Μερκούρη, στην εκδοχή που παρακολουθήσαμε, κατόρθωσε όχι μόνο να διασκευάσει με επιτυχία ένα τόσο εμβληματικό έργο, αλλά και να αποδώσει με ιδιαίτερη δύναμη την πολυσχιδή προσωπικότητα της δεσποινίδος Μαργαρίτας μέσα από την παρουσία τεσσάρων πρωταγωνιστριών επί σκηνής — όλες τους εκδοχές της ίδιας μορφής.

Οι ηθοποιοί, σε απόλυτη αρμονία μεταξύ τους, καταφέρνουν να κρατούν αμείωτο το ενδιαφέρον του θεατή σε όλη τη διάρκεια της παράστασης. Η ταυτόχρονη χρήση της νοηματικής γλώσσας και των υπερτίτλων, καθώς και η σύμπραξη κωφών και ακουόντων ηθοποιών, υπηρετούν ουσιαστικά τον πυρήνα του έργου. Το αποτέλεσμα είναι μια παράσταση βαθιά συμπεριληπτική, που ταυτόχρονα καυτηριάζει τη στείρα εκπαιδευτική νοοτροπία προηγούμενων δεκαετιών — και, δυστυχώς, σε ορισμένες περιπτώσεις, και των ημερών μας.

Το γέλιο, ο προβληματισμός, η συγκίνηση, η ενσυναίσθηση, η απορία και η έκπληξη εναλλάσσονται διαρκώς στην ψυχοσύνθεση του θεατή.

Οι θεατές μετατρέπονται ουσιαστικά στους μαθητές της δεσποινίδος Μαργαρίτας και υπάρχουν στιγμές που νιώθεις πραγματικά ο αδύναμος μαθητής απέναντι σε εκείνη την καταχρηστική δασκάλα, χωρίς να μπορείς να προβλέψεις αν θα σου επιτεθεί ή αν όλα αποτελούν μέρος ενός ευρύτερου θεατρικού παιχνιδιού.

Ο απόλυτος συντονισμός και των τεσσάρων ηθοποιών προκαλεί θαυμασμό, όπως επίσης και το γεγονός ότι πρόκειται για μία από τις σπάνιες περιπτώσεις όπου σε μια θεατρική παράσταση έχει προσεχθεί η παραμικρή λεπτομέρεια, ενώ η σκηνοθετική σύλληψη είναι ιδιαίτερα απαιτητική.

Πρόκειται για μια παράσταση που αξίζει να δούμε όλοι — και ιδιαίτερα οι έφηβοι — καθώς επιτυγχάνει αριστοτεχνικά να καυτηριάσει το φλέγον ζήτημα της κατάχρησης της εξουσίας και τον λαβωμένο ρόλο της παιδείας με τρόπο σύγχρονο, άμεσο και απόλυτα συμπεριληπτικό.

Ακόμη και η ίδια η καταχρηστική «Δεσποινίς Μαργαρίτα», μέσα από λεπτές σκηνικές αποχρώσεις, επεξηγεί έμμεσα στον θεατή πώς ένα θύμα μπορεί κάποτε να μεταμορφωθεί σε θύτη.

Η παράσταση ανεβαίνει στο θέατρο Noūs – Creative Space κάθε Παρασκευή στις 21:00 και Κυριακή στις 19:00.

Ιωάννα Καραμαλή