Έλενα Μπολονάση: "Τα σύμβολα και τα ψυχολογικά στοιχεία κινούν τη δράση διότι η συμπεριφορά αντανακλά την προσωπικότητα του δράστη".

Μια ιστορία όπου τα γνώριμα «μια φορά κι έναν καιρό» μετατρέπονται σε σκοτεινά ίχνη εγκλήματος και η αθωότητα των παραμυθιών συγκρούεται με τη σκληρή πραγματικότητα. Στο μυθιστόρημα Μια φορά κι ένας φόνος, η Έλενα Μπολονάση υφαίνει ένα ατμοσφαιρικό αστυνομικό θρίλερ, στο οποίο ο δολοφόνος επιχειρεί να «ξαναγράψει» τα τέλη των ιστοριών, αποκαλύπτοντας τις γκρίζες ζώνες της ανθρώπινης φύσης. Με έντονο συμβολισμό, ψυχολογικό βάθος και διαρκή αγωνία, η συγγραφέας μάς οδηγεί σε ένα επικίνδυνο ταξίδι στο μυαλό του δράστη, θέτοντας καίρια ερωτήματα για τη δικαιοσύνη, το τραύμα και τη λεπτή γραμμή ανάμεσα στο καλό και το κακό.

 Έλενα Μπολονάση

Στο βιβλίο σας ο δολοφόνος «ξαναγράφει» τα παραμύθια με έναν σκοτεινό τρόπο. Πώς γεννήθηκε η ιδέα να συνδυάσετε τον κόσμο των παραμυθιών με ένα αστυνομικό θρίλερ;

Πολλές φορές μέσα στα παραμύθια κρύβονται σκοτεινές αλήθειες, μόνο και μόνο για να δημιουργείται μια αίσθηση ασφάλειας πως η τάξη πάντα αποκαθίσταται.Στην πραγματικότητα, ακόμα και η πιο ιδανική κατάσταση έχει γκρίζες ζώνες. Ακόμα και σήμερα, διαπράττονται εγκλήματα πίσω από κλειστές πόρτες με θύματα κυρίως γυναίκες, παιδιά και ηλικιωμένους. Για να «ζήσουμε εμείς καλά κι αυτοί καλύτερα» κάτι πρέπει να αλλάξει, να ονειρευτούμε ένα άλλο τέλος. Θέλησα να γράψω ένα αστυνομικό μυθιστόρημα που θα αποτυπώνει τη σύγχρονη εγκληματική σκηνή, ενώ την ίδια στιγμή θα παρασύρει τον αναγνώστη σε ένα κυνηγητό με δράση, ανατροπές και αγωνία.

Ο δολοφόνος αφήνει πίσω του συμβολικά στοιχεία, όπως μια σκισμένη σελίδα και ένα κόκκινο αντικείμενο. Πόσο σημαντικός είναι ο συμβολισμός στην πλοκή και τι αντιπροσωπεύουν αυτά τα στοιχεία;

Είναι πολύ σημαντικός γιατί τα αντικείμενα αυτά αποτελούν στοιχεία υπογραφής του δράστη, που φανερώνουν το βαθύτερο ψυχολογικό του κίνητρο. Χρησιμοποιώντας τη σκισμένη σελίδα και το κόκκινο αντικείμενο η αστυνομία καταφέρνει να συνδέσει τις σκηνές εγκλήματος και να δημιουργήσει το προφίλ του εγκληματία. Άλλωστε, η σκισμένη σελίδα συμβολίζει και την ανάγκη του κατ’ εξακολούθηση ανθρωποκτόνου να αλλάξει το τέλος των παραμυθιών ξαναγράφοντάς το έτσι όπως ο ίδιος ήθελε.

Ο αστυνόμος Πετρίδης και η ομάδα του κινούνται μέσα σε έναν λαβύρινθο γρίφων και σκιών. Τι είδους χαρακτήρας είναι ο Πετρίδης και τι τον διαφοροποιεί από άλλους αστυνομικούς ήρωες;

Είναι ένας ανθρώπινος χαρακτήρας με ευαισθησίες και μια προσωπική ιστορία πουξεδιπλώνεται ταυτόχρονα με την έρευνα της υπόθεσης του «παραμυθά». Ο Πετρίδης είναι αποφασισμένος να βρει τον δράστη κι όσα εμπόδια κι αν συναντά, όσες φορές κι αν πέφτει, βρίσκει τρόπο να ξανασηκώνεται. 

Στο μυθιστόρημα κυριαρχεί η έννοια της «δικαιοσύνης», αλλά μέσα από τα μάτια ενός δολοφόνου που πιστεύει ότι αποδίδει το σωστό τέλος. Τι σας ενδιέφερε να εξερευνήσετε μέσα από αυτή τη σκοτεινή οπτική;

Μέσα από τη δική του διαστρεβλωμένη ηθική, ο δολοφόνος πιστεύει πως κάνει το σωστό. Το παρελθόν του, τα βιώματα και το τραύμα δημιούργησαν μια εγκληματική φυσιογνωμία που για να μπορέσει να αποκοιμηθεί φαντασιώνεται φόνους που για εκείνον είναι δίκαιοι, άρα δεν αισθάνεται πως του αξίζει να τιμωρηθεί γι’ αυτούς. Από τη μια αποκαλύπτεται ο καθοριστικός ρόλος της παιδικής ηλικίας και των εμπειριών για τον τρόπο που εξελίσσεται κάποιος ως ενήλικας και από την άλλη δημιουργείται στον αναγνώστη ένας εσωτερικός διχασμός στα σημεία που νιώθει να κατανοεί απόλυτα τον δράστη.

Τα παραμύθια συνήθως τελειώνουν με τη φράση «και έζησαν αυτοί καλά». Γιατί επιλέξατε να ανατρέψετε αυτή την αισιόδοξη κατάληξη και να τη μετατρέψετε σε κάτι πιο σκοτεινό;

Γιατί η φράση «έζησαν αυτοί καλά» συχνά λειτουργεί ως ένας καθησυχαστικός μύθος που αποκρύπτει την πολυπλοκότητα της πραγματικότητας. Σε έναν κόσμο όπου ειδεχθή εγκλήματαμένουν ατιμώρητα, ένα τέτοιο τέλος είναι σχεδόν παραπλανητικό. Αν αυτό δεν αναγνωριστεί δεν θα αντιμετωπιστεί ούτε σε επίπεδοαντεγκληματικής πολιτικής, αλλά ούτε και σε ατομικό επίπεδο. Είναι κρίσιμο τέτοια φαινόμενα να καταγγέλλονται για να μην μένουν απαρατήρητα, καθώς η σιωπή εμποδίζει την αλλαγή.

Πόσο σημαντικό ήταν για εσάς να χτίσετε την αγωνία και το μυστήριο μέσα από σύμβολα και ψυχολογικά στοιχεία και όχι μόνο μέσα από τη δράση;

Τα σύμβολα και τα ψυχολογικά στοιχεία κινούν τη δράση διότι η συμπεριφορά αντανακλά την προσωπικότητα του δράστη. Ο τρόπος που ενεργεί στη σκηνή εγκλήματος αποκαλύπτει τις βαθύτερες ψυχολογικές του ανάγκες και την προσωπικότητά του. Το ταξίδι στο μυαλό του εγκληματία είναι επικίνδυνο και συνάμα γοητευτικό.

Κατά τη διάρκεια της έρευνας, οι ήρωες έρχονται όλο και πιο κοντά στην αλήθεια. Πόσο δύσκολο είναι για έναν συγγραφέα αστυνομικής λογοτεχνίας να κρατήσει την ισορροπία ανάμεσα στις αποκαλύψεις και στην αγωνία;

Το σημαντικότερο είναι να μπορέσει ο αναγνώστης να ακολουθήσει την ιστορία και να αισθανθεί πως συμμετέχει βήμα βήμα στην αποκάλυψη της αλήθειας. Μέσα από τη χρήση ρεαλιστικών μεθόδων έρευνας, διαδικασιών ανάκρισης κι ανάλυσης προφίλ, ο αναγνώστης παρακολουθεί με αμείωτο ενδιαφέρον την προσπάθεια της αστυνομίας να ταυτοποιήσει τον δολοφόνο.

Αν οι αναγνώστες κλείσουν το βιβλίο με μια σκέψη για τη φύση του κακού και της δικαιοσύνης, ποια θα θέλατε να είναι αυτή;

Αξίζει να αγωνιζόμαστε για το καλό, ακόμα και αν χρειαστεί να ξαναγράψουμε την τελευταία σελίδα, όχι με αίμα όπως κάνει ο δολοφόνος, αλλά με καλοσύνη, ενσυναίσθηση και ενδιαφέρον για τον διπλανό μας.

 Βλάρα Αλεξία