Διαβάσαμε και προτείνουμε: Δορυφόρος του Γιάννη Κωτσοκώστα

 

Στον Δορυφόρο, ο Γιάννης Κωτσοκώστας μας οδηγεί σε μια συναρπαστική και βαθιά υπαρξιακή διαδρομή που διασχίζει πέντε δεκαετίες μετά τον θάνατο του Μεγάλου Αλεξάνδρου. Μέσα από τον Αμφοτερό, έναν παλαίμαχο μαχητή που υπηρέτησε πρίγκιπες και βασιλείς, το βιβλίο ξετυλίγει την Ιστορία των Διαδόχων, αλλά και τη σκοτεινή ψυχογεωγραφία της βίας, της εξουσίας και της απομάγευσης.

Ο συγγραφέας, με λόγο ελλειπτικό, σχεδόν στοχαστικό, αποφεύγει τις φλυαρίες και δημιουργεί μια υποβλητική ατμόσφαιρα. Χωρίς να ενδιαφέρεται για εντυπωσιασμούς ή υπερβολές, καταφέρνει να δώσει πνοή σε έναν κόσμο που φθίνει: βασίλεια που καταρρέουν, στρατηλάτες που γερνούν, πολεμιστές που δεν ανήκουν πια πουθενά.

Ο Αμφοτερός είναι ένας αντι-ήρωας τραγικός, σε αέναη περιφορά γύρω από την εξουσία, πάντα κοντά στη φωτιά αλλά ποτέ στο κέντρο της. Το πέρασμά του από το πεδίο της μάχης στο ορεινό καταφύγιο της στερνής του ζωής είναι τομή και κάθαρση μαζί. Η σχέση του με την εγγονή του, Αίθρα, φέρνει στο προσκήνιο τη διαγενεακή μνήμη και τη σιωπηλή επιθυμία για λύτρωση, ίσως και για συγχώρεση.

Η αφήγηση διατρέχει χώρους και χρόνους με μια κομψή οικονομία, αλλά εδώ εντοπίζεται και η βασική της αδυναμία: σε ορισμένα σημεία, η ψυχολογική εμβάθυνση του ήρωα υποχωρεί υπέρ της ιστορικής ακρίβειας ή της πλοκής. Η μετάβαση από τον πολεμικό στον εσωτερικό Αμφοτερό θα μπορούσε να είναι πιο σταδιακή, πιο «οδυνηρή», ώστε να αποδώσει πλήρως τη βαρύτητα της εσωτερικής του σύγκρουσης.

Παρά τις όποιες μικρές αφηγηματικές αστοχίες, ο «Δορυφόρος» είναι ένα πολυεπίπεδο έργο που συνδυάζει την ιστορική εποποιία με την προσωπική τραγωδία. Ένα βιβλίο σμιλεμένο με σεβασμό για το αρχαίο δράμα και το ανθρώπινο αίνιγμα. Και κυρίως, ένα έργο που θέτει το μεγάλο ερώτημα: μπορεί κανείς να ξεφύγει από την τροχιά της Ιστορίας του;

Ομάδα Open Mind, 22/08/2025