Σάββας Ρακιντζάκης: "Η μουσική έχει τη δυνατότητα να επενδύει το λόγο, επιτείνοντας τα συναισθήματα που αυτός δημιουργεί στον ακροατή".

Με αφορμή τη συναυλία «Όσα Τραγούδια Χωράει η Νύχτα», που θα πραγματοποιηθεί στις 6 Ιουνίου στον μαγευτικό χώρο του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών, συνομιλούμε με τον Σάββα Ρακιντζάκη, ιδρυτή και μουσικό υπεύθυνο του φωνητικού συνόλου En-Chor. Μιλά για την έμπνευση πίσω από τη μουσική αυτή βραδιά, τη δύναμη των τραγουδιών να ενώνουν ανθρώπους και συναισθήματα, καθώς και για τη μοναδική εμπειρία μιας συναυλίας κάτω από τον αττικό ουρανό.

Πώς γεννήθηκε η ιδέα για τη συναυλία «Όσα Τραγούδια Χωράει η Νύχτα» και τί σημαίνει για εσάς αυτός ο τίτλος;

Η ιδέα για τη συναυλία «Όσα Τραγούδια Χωράει η Νύχτα» -συγκεκριμένα για τον τίτλο της- γεννήθηκε μόλις συμφωνήθηκε η (τρίτη κατά σειρά) εμφάνισή του En-Chor στο Αστεροσκοπείο Αθηνών. Όπως το έργο του Αστεροσκοπείου είναι η παρατήρηση των αμέτρητων αστεριών στον ουράνιο θόλο -κατά κανόνα τις νυχτερινές ώρες-, έτσι και το En-Chor «παρατηρεί» το μουσικό στερέωμα και επιλέγει από αυτό μερικά από τα τραγούδια που μιλούν στην ψυχή. Και είναι ιδιαίτερα τη νύχτα που η ψυχή μας ανοίγει στην επικοινωνία με το πνεύμα μας, με τον εαυτό μας, αναστοχάζεται τα παρελθόντα, ανασυντάσσει τις δυνάμεις της και προετοιμάζεται για τα μέλλοντα.

Με ποιό σκεπτικό επιλέξατε τα τραγούδια του προγράμματος και πώς «δένουν» μεταξύ τους μέσα στη βραδιά;

Καθώς η συναυλία μας πραγματοποιείται στην έναρξη του καλοκαιριού -και φυσικά έχοντας υπ’ όψη τον τίτλο της συναυλίας-, θελήσαμε να εντάξουμε στο πρόγραμμά μας τραγούδια που μιλούν για τη νύχτα, το καλοκαίρι και για όσες σκέψεις και συναισθήματα μας γεννούν αυτές οι δύο έννοιες. Φυσικά δεν θα μπορούσαν να λείψουν και τραγούδια από τα τραγούδια που έχουν κυκλοφορήσει στο κανάλι μας στο YouTube (όπως το «Τί ήθελα και σ’ αγαπούσα» που κυκλοφόρησε πρόσφατα).

 

Τί δυσκολίες αλλά και τί χαρές έχει η μουσική επιμέλεια ενός φωνητικού συνόλου όπως το En-Chor;

Η μουσική επιμέλεια ενός φωνητικού συνόλου όπως το En-Chor περιλαμβάνει αφενός την επιλογή των τραγουδιών που θα εναρμονιστούν και αφετέρου την υλοποίηση αυτής της επιλογής μέσω της εναρμόνισης και της διδασκαλίας του ρεπερτορίου.

Στην αναζήτηση ρεπερτορίου, σημαντική είναι η συμβολή της συνδημιουργού και καλλιτεχνικής επιμελήτριας του συνόλου, Καλής Βανδώρου, χάρη στην πολυετή εμπειρία της στη διοργάνωση μουσικών εκδηλώσεων και τη μουσική της «οξυδέρκεια». Συχνά, προτάσεις της για τραγούδια προς εναρμόνιση, που αρχικά μοιάζουν ανέφικτες στη δική μου μουσική λογική, οδηγούν τελικά σε ιδιαίτερα ενδιαφέροντα αποτελέσματα.

Στο στάδιο της εναρμόνισης, βασική δυσκολία είναι η ανάγκη της «κατ’ επιταγήν» έμπνευσης, δηλαδή η εύρεση ιδεών για μια ευρηματική φωνητική εναρμόνιση, συχνά μέσα σε περιορισμένο χρόνο. Παρ’ όλα αυτά, η χαρά της δημιουργίας είναι πάντα παρούσα, ιδιαίτερα όταν «ακούω» στο μυαλό μου τις φωνές των μελών να «ζωντανεύουν» την υπό κατασκευή παρτιτούρα. Στην πρόβα, στη χαρά της επιβεβαίωσης όσων «άκουσα» κατά την εργασία προστίθεται και η χαρά των μελών από το μοίρασμα, την ένωση των φωνών και την κατάθεση ψυχής.

Τα μέλη του συνόλου είναι, με αλφαβητική σειρά: Βαλσαμία Αθανασιά, Ευτύχης Βαρδουλάκης, Κωσταντής Δεσπότης, Σοφία Κουνέλα, Κάσση Λάζαρη, Μαρία Μιχαλάκα, Στεφανία Μοροζίνη, Βαγγέλης Νικολιδάκης και Γιούλη Φιλιππίδου.

 

Πόσο διαφορετικά λειτουργεί μια συναυλία όταν πραγματοποιείται σε έναν ιδιαίτερο χώρο όπως το Αστεροσκοπείο Αθηνών;

Μια συναυλία σε έναν υπαίθριο χώρο πάντοτε αποτελεί μία ιδιαίτερη εμπειρία, τόσο για τους συμμετέχοντες όσο και για το ακροατήριο. Αν, μάλιστα, αυτός ο χώρος είναι ο αύλειος χώρος του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών, η εμπειρία αυτή πηγαίνει «σε άλλη διάσταση». Βρίσκεσαι στο σημείο που όχι απλά βλέπεις τον ουρανό, αλλά μπορείς και να τον παρατηρήσεις, να συνδεθείς μαζί του και με το Άπειρο του σύμπαντος…

 

Η βραδιά κινείται ανάμεσα σε πιο εσωτερικές στιγμές και σε πιο συλλογικές, χαρούμενες στιγμές. Πώς χτίζεται αυτή η συναισθηματική διαδρομή μέσα από τη μουσική;

Η μουσική έχει τη δυνατότητα να επενδύει το λόγο, επιτείνοντας τα συναισθήματα που αυτός δημιουργεί στον ακροατή. Παράλληλα, ως αυθύπαρκτο άκουσμα, προκαλεί την ακοή και το συναίσθημα με τη δική της, ιδιαίτερη δυναμική. Μέσα από την αλληλεπίδραση και τη διαδοχή ήχων, στίχων, ρυθμών, μελωδιών, διαφορετικών ερμηνειών, δημιουργείται αυτή η όμορφη συναισθηματική πορεία.

 

Τί πιστεύετε ότι κάνει κάποια ελληνικά τραγούδια να παραμένουν ζωντανά και αγαπημένα μέσα στον χρόνο;

Το ότι γράφτηκαν από ανθρώπους με αυθεντικά βιώματα και ακούσματα, αλλά και το ότι άγγιξαν και αγγίζουν τις ψυχές των ανθρώπων που τα ακούν.

 

Πώς προέκυψε η συνεργασία με την Ευσταθία και τί θεωρείτε ότι θα προσθέσει στη συγκεκριμένη συναυλία;

Η Ευσταθία είναι μία ιδιαίτερη παρουσία στο χώρο της τραγουδοποιΐας και της λογοτεχνίας. Στις ζωντανές εμφανίσεις της - αλλά και στη δισκογραφία της -, έχει συμπεριλάβει τραγούδια από το λεγόμενο «ρετρό» ελληνικό ρεπερτόριο, ένα υλικό που αγαπάμε πολύ κι εμείς στο En-Chor. Μετά από μία σχετική συζήτηση, αλλά και χάρη στην προ ετών γνωριμία της Καλής Βανδώρου με την Ευσταθία, γεννήθηκε η ιδέα για τη συνεργασία μας. Ήδη από την πρώτη πρόβα μας μαζί της, χαρήκαμε τον ιδιαίτερο ήχο της φωνής της με τις jazz επιρροές και το ιδιαίτερο ερμηνευτικό της ύφος, κάτι που πιστεύουμε ότι θα χαρούν και όλοι όσοι βρεθούν κοντά μας στις 6 Ιουνίου.

 

Τί θα θέλατε να κρατήσει το κοινό φεύγοντας από αυτή τη μουσική βραδιά κάτω από τον αττικό ουρανό;

«Μουσική» ίσον ήχος (και λόγος, εφ’ όσον αναφερόμαστε σε τραγούδια). «Βραδιά» ίσον έντονα συναισθήματα, περισυλλογή και προσμονή για την επερχόμενη μέρα, για κάτι καλύτερο, πιο θετικό. «Κάτω από τον αττικό ουρανό» ίσον σκέψεις για το πόσο μικροί είμαστε μέσα στην απεραντοσύνη του σύμπαντος, αλλά και για το πόσο σημαντικοί: χωρίς τον καθένα από εμάς, τίποτα δεν θα ήταν το ίδιο. Και ότι ο καθένας μας μπορεί, στο μέτρο των δυνατοτήτων του, να κάνει αυτόν τον κόσμο λίγο καλύτερο…

Βλάρα Αλεξία