Το πρόγραμμα φιλοξενίας καλλιτεχνών PCAI x British Council Tilos Artist Residency ολοκληρώθηκε με επιτυχία στην Τήλο, το πρώτο πιστοποιημένο νησί μηδενικών αποβλήτων στον κόσμο, όπου η Polygreen υλοποιεί από το 2021 το πρόγραμμα Just Go Zero Tilos. Το καινοτόμο πρόγραμμα που διοργανώνεται από το PCAI και το British Council διερευνά πώς οι αρχές του upcycling, της κυκλικής οικονομίας και του zero waste μπορούν να εμπνεύσουν τη δημιουργικότητα, τη συνεργασία και την καινοτόμα σκέψη στην αρχιτεκτονική, το design, τα διαφορετικά υλικά και τον αστικό σχεδιασμό.
Οι Black Females in Architecture (BFA) που επιλέχθηκαν για το φετινό πρόγραμμα είναι ένας οργανισμός που συνίσταται από μέλη και μια κοινωνική επιχείρηση με ένα παγκόσμιο δίκτυο σχεδόν 600 μελών. Οι BFA συνδέουν και υποστηρίζουν μαύρες γυναίκες και γυναίκες μικτής μαύρης καταγωγής που δραστηριοποιούνται στους τομείς της αρχιτεκτονικής, του σχεδιασμού και των κατασκευών. Μέσα από δράσεις συνηγορίας, έρευνα, εκπαίδευση και συνεργατικά έργα, οι BFA προωθούν την ορατότητα, την ισότητα και την ηγεσία στο χώρο του design, της αρχιτεκτονικής και του ευρύτερου δομημένου περιβάλλοντος. Ο τρόπος με τον οποίο συνδέουν την εκπαίδευση, τη δημιουργικότητα και τη συλλογικότητα συνάδει απόλυτα με το όραμα και τη φιλοσοφία του Tilos Artist Residency.
Οι BFA συνεργάστηκαν με τους κατοίκους της Τήλου, τον Δήμο και τους μαθητές του Δημοτικού Σχολείου, αντλώντας έμπνευση από τη βιώσιμη φιλοσοφία του νησιού και μετατρέποντάς την σε μια δημιουργική και βαθιά συναισθηματική διαδικασία συλλογικής συμμετοχής και ανταλλαγής αφηγήσεων. Με αφετηρία την εξερεύνηση της γυναικείας ταυτότητας στην Τήλο και του καθοριστικού ρόλου των γυναικών στη διαμόρφωση της κοινωνικής και πολιτιστικής ζωής του τόπου, οι BFA, κατά τη διάρκεια της παραμονής τους στο νησί, δημιούργησαν τις συνθήκες για να ανοίξει ένας διάλογος με την τοπική κοινότητα. Στο πλαίσιο αυτό, διοργάνωσαν μια σειρά από “Living Room Sessions” (συμμετοχικά εργαστήρια / εκδηλώσεις) στα Λιβάδια και το Μεγάλο Χωριό, συναντήθηκαν με τη Δήμαρχο, υλοποίησαν ένα δημιουργικό εργαστήριο με τους μαθητές του Δημοτικού Σχολείου και πραγματοποίησαν μια ακόμη ανοιχτή συνάντηση στα studios όπου το προφορικό υλικό που προέκυψε από τις συναντήσεις και τις συζητήσεις με την κοινότητα αποτέλεσε μέρος της δημιουργικής και σχεδιαστικής τους διαδικασίας.
Κατά τη διάρκεια του προγράμματος Tilos Artist Residency, οι BFA συγκέντρωσαν προσωπικές ιστορίες και μαρτυρίες, έθιμα, αφηγήσεις, τελετουργίες, συνταγές και πρακτικές της καθημερινής ζωής, αναδεικνύοντας πτυχές της άυλης πολιτιστικής κληρονομιάς της Τήλου και τη ζωντανή σχέση της με τις γυναίκες του νησιού.
Το πρόγραμμα φιλοξενίας καλλιτεχνών κορυφώθηκε με μια ανοιχτή εκδήλωση στην κεντρική πλατεία της Τήλου, στο Zero Point, όπου οι BFA παρουσίασαν τις ιστορίες και τις μαρτυρίες που συνέλεξαν κατά τη διάρκεια της παραμονής τους στο νησί. Κεντρική θέση στην εκδήλωση είχε ένα συλλογικό έργο που δημιουργήθηκε μέσα από τη συνεργασία των καλλιτεχνών με τους μαθητές του Δημοτικού Σχολείου της Τήλου: ένα τραπεζομάντιλο από ανακυκλωμένα υφάσματα, πάνω στο οποίο οι μαθητές αποτύπωσαν, με φυσικές χρωστικές από φλούδες κρεμμυδιού, παντζάρια, φασκόμηλο, φύλλα ευκαλύπτου και κόκκινο χώμα, τις γυναικείες μορφές και τις ιστορίες που συνδέονται με τη δική τους ζωή.
Το έργο αποτέλεσε ένα συλλογικό αποτύπωμα της υλικής γνώσης και της νησιωτικής ταυτότητας, συνδέοντας τη βιωσιμότητα, την τοπική παράδοση και τη νέα γενιά. Στο πλαίσιο της εκδήλωσης αυτής, οι BFA μοιράστηκαν επίσης ιστορίες συλλογικής μνήμης μέσα από μια δημόσια ανάγνωση, δίνοντας φωνή στις προσωπικές ιστορίες, τις εμπειρίες και τις αφηγήσεις που συγκεντρώθηκαν καθ’ όλη τη διάρκεια της φιλοξενίας τους στο νησί της Τήλου.
Για την εμπειρία τους στην Τήλο, οι BFA σημειώνουν:
«Ένα τεράστιο ευχαριστώ από όλη την ομάδα των BFA προς το PCAI και το British Council για τη θερμή υποδοχή που μας επιφυλάξατε κατά τη διάρκεια της φιλοξενίας μας στο Tilos Artist Residency, καθώς και για τη συνεχή, καθημερινή υποστήριξή σας στο όραμά μας για το πρόγραμμα. Όλοι όσοι εργάστηκαν μαζί μας κατέβαλαν τεράστια προσπάθεια, ώστε να μπορέσουμε να πραγματοποιήσουμε αυτό που είχαμε θέσει ως στόχο: να συλλέξουμε ιστορίες μητριαρχίας και να γνωρίσουμε τις ιστορίες των γυναικών της Τήλου μέσα από τις συζητήσεις και τις συναντήσεις μας με την τοπική κοινότητα.
Χωρίς τη συνεχή διερμηνεία και μετάφραση, την επικοινωνία, τη διοργάνωση των συναντήσεων και την εξασφάλιση των κατάλληλων χώρων, τη φροντίδα για τα κεράσματα, τις μετακινήσεις μας και τόσα ακόμη, δεν θα είχαμε καταφέρει να συγκεντρώσουμε αυτές τις τόσο όμορφες και πολύτιμες ιστορίες. Δεν γνωρίζαμε πραγματικά τι να περιμένουμε, όμως η φιλοξενία αυτή ξεπέρασε κάθε προσδοκία και διεύρυνε όσα θεωρούσαμε πως ήταν δυνατό να πετύχουμε. Το γεγονός ότι μας υποδεχθήκαν με ανοιχτές αγκάλες —και, κυριολεκτικά, μας ανοίξατε τις πόρτες των κήπων και των σπιτιών των Μητριαρχών της Τήλου — και ότι είχαμε την ευκαιρία να γνωρίσουμε από κοντά αυτές τις σπουδαίες γυναίκες και τις απίστευτες ιστορίες τους, ήταν μια εμπειρία που μας άλλαξε τη ζωή».
Ο Αθανάσιος Πολυχρονόπουλος, Πρόεδρος και Ιδρυτής του PCAI και CEO της Polygreen, και η Κίκα Κυριακάκου, Καλλιτεχνική Διευθύντρια του PCAI δηλώνουν:
«Είμαστε ενθουσιασμένοι που συνεργαζόμαστε για τέταρτη συνεχόμενη χρονιά με το British Council (Βρετανικό Συμβούλιο) στο πανέμορφο νησί της Τήλου. Για το Tilos Artist Residency 2026 η ομάδα των BFA αλληλεπίδρασε αρμονικά με την κοινότητα μέσω συναρπαστικών εργαστηρίων και Living Room Sessions, συναντήσεων στο Μεγάλο Χωριό και στα Λιβάδια. Αυτές οι συμμετοχικές και πραγματικά ουσιαστικές συναντήσεις, απόλυτα ευθυγραμμισμένες με τη φιλοσοφία μηδενικών αποβλήτων της Polygreen, ενθάρρυναν τον διάλογο και τη δημιουργικότητα — επανασυνδέοντας τους ανθρώπους με το περιβάλλον, ενώ παράλληλα ενεργοποίησαν την κοινότητα με νέους και ενδυναμωτικούς τρόπους.»
Η Μαρία Παπαϊωάννου, Head of Arts του British Council στην Ελλάδα, αναφέρει:
«Χαιρόμαστε που για ακόμη μία φορά το Tilos Artist Residency ολοκληρώνεται με επιτυχία, διερευνώντας τις αρχές της κυκλικής οικονομίας, της αρχιτεκτονικής και του design μέσα από το πρίσμα της γυναικείας καλλιτεχνικής δημιουργίας, της αφήγησης και της ενδυνάμωσης της κοινότητας της Τήλου. Οι φιλοξενούμενες Βρετανίδες καλλιτέχνιδες Neba Sere και Lauren Fashokun (BFA) αφουγκράστηκαν το νησί και την κοινότητά του και πήγαν το πρόγραμμα ένα βήμα παραπέρα, φέρνοντας στο φως ιστορίες και αφηγήσεις που έχουν τη δυναμική να αποτελέσουν από μόνες τους την αφετηρία για νέα projects. Θερμές ευχαριστίες σε όλη την κοινότητα της Τήλου για την ανοιχτότητα και τη συμμετοχή της, καθώς και στο PCAI για τη σταθερή και πολύτιμη συνεργασία.»
Το Tilos Artist Residency εντάσσεται στο Just Go Zero Tilos, που υλοποιεί η Polygreen σε συνεργασία με την Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου και τον ΦΟΔΣΑ Νοτίου Αιγαίου. Πηγαίνει τη λογική των μηδενικών αποβλήτων ένα βήμα πιο πέρα: ό,τι κάποτε θεωρούνταν απόρριμμα γίνεται πρώτη ύλη για δημιουργία, κάτι που μπορείς να αγγίξεις, να φτιάξεις με τα χέρια σου και να μοιραστείς με την κοινότητα. Τα έργα μένουν στο νησί και ταξιδεύουν το παράδειγμα της Τήλου σε διεθνές κοινό. Φέτος, οι BFA έδειξαν ότι η φροντίδα των υλικών είναι βαθιά ριζωμένη στην καθημερινότητα των γυναικών της Τήλου, πολύ πριν αποκτήσει το όνομα «μηδενικά απόβλητα».
Σχόλια
Δημοσίευση σχολίου