Λάμπρος Γιώτης: "Αυτό μπορεί να προσφέρει το θέατρο σήμερα, να διώξει το φόβο, να μας ανοίξει ένα παράθυρο στο φως".

Στο «As If – Αφιέρωμα στον Tennessee Williams» ο Λάμπρος Γιώτης συνθέτει τέσσερα μονόπρακτα και ποιήματα του Αμερικανού συγγραφέα, αναζητώντας μέσα από τις ιστορίες του την ποίηση, την ευαισθησία αλλά και την κοινωνική κριτική του. Με ήρωες που παλεύουν για ορατότητα, αποδοχή και αγάπη, η παράσταση φέρνει στο προσκήνιο τη βία, το τραύμα, την περιθωριοποίηση και την ανάγκη του ανθρώπου να βρει έναν τρόπο να συνδεθεί με τους άλλους.

Τι σας έκανε να επιστρέψετε στον Tennessee Williams και να δημιουργήσετε μια παράσταση που δεν παρουσιάζει ένα μόνο έργο του, αλλά συνθέτει τέσσερα μονόπρακτα και ποιήματά του;

Ξαναδιαβάζω τον Tennessee Williams σε μια εποχή παγκόσμιας κοινωνικής αναλγησίας, με τρεις τουλάχιστον πολέμους να μαίνονται γύρω μας, ενώ παράλληλα συνεχίζουμε τις φιλήσυχες ζωές μας, αδρανείς τελικά, παρά την καταιγιστική ενημέρωση. Αναζητώ την ποίηση μέσα από τα έργα του, την ευαισθησία των συναισθημάτων και την έντονη κοινωνική του κριτική για τη θέση του αδύναμου ατόμου μέσα στην κοινωνία των ισχυρών. Τα επιλεγμένα μονόπρακτα, όπως και τα ποιήματα που αποδόθηκαν στα ελληνικά για πρώτη φορά, αναφέρονται σε διαφορετικά είδη ανθρώπινων σχέσεων, που τα ενώνει η επιθυμία να υπάρχει ορατότητα, αποδοχή και αγάπη.

Ο τίτλος της παράστασης είναι «As If». Τι σημαίνει για εσάς αυτή η φράση και πώς συνδέεται με τον κόσμο των ηρώων του Tennessee Williams;

Ο τίτλος δηλώνει τις περιοχές του ψυχισμού όπου το φανταστικό συνυπάρχει με το πραγματικό χωρίς να εξουσιάζει το ένα το άλλο, μια υγιής συνύπαρξη που επιτρέπει τη δημιουργία, την ποίηση, την Τέχνη. Η διεργασία του ρόλου ανήκει στο As If. Είτε αυτός είναι ρόλος στη ζωή, είτε ρόλος στο θέατρο.

Στην παράσταση συνυπάρχουν το πραγματικό και το φανταστικό, η αλήθεια και η ψευδαίσθηση. Πού βρίσκεται για εσάς η πιο ενδιαφέρουσα περιοχή ανάμεσα στα δύο;,

Οι ήρωες και οι ηρωίδες του συγγραφέα ακροβατούν ανάμεσα στο ζωτικό όνειρο και την ψευδαίσθηση. Άλλοτε καταφεύγουν στο όνειρο για να γλυτώσουν από το τραύμα, άλλοτε το αβοήθητο τους οδηγεί στην ψευδαίσθηση. Ο ψυχισμός τους αποτυπώνεται ανάγλυφα μέσα από τις σκηνικές τους σχέσεις και τους διαλόγους, όπως περίτεχνα τους καταγράφει ο Williams. Μας δίνει τον καμβά για να προβάλλουμε το δικό μας ψυχισμό, να ταυτιστούμε ή να σκεφτούμε κριτικά, μαζί με τα πρόσωπα των έργων του.

Έχετε επιλέξει έργα που φωτίζουν όχι μόνο τις προσωπικές σχέσεις και τις ψυχικές μεταπτώσεις των χαρακτήρων, αλλά και την κοινωνική ασφυξία και τη βία. Πόσο σύγχρονος παραμένει σήμερα ο Tennessee Williams;

Ο Tennessee Williams έγινε γνωστός μέσα από τις ναρκισσιστικές συγκρούσεις των χαρακτήρων των έργων του, προσφέροντας στους ηθοποιούς ένα υπέροχο πεδίο για ασκήσεις υποκριτικής δεξιοτεχνίας. Ποιος θα ξεχάσει τον Marlon Brando και τη Vivien Leigh, στο «Λεωφορείο ο Πόθος»; Ωστόσο ίσως μας διαφεύγουν οι κοινωνικές συνθήκες του έργου: Το οικονομικό κραχ στην Αμερική, οι εργατικές συνοικίες στο Νότο, ο φόβος του ψυχιατρικού εγκλεισμού. Στα έργα που επιλέχτηκαν για τη δική μας παράσταση, αναδύεται η παιδική παραμέληση, ο τρόμος της καθεστωτικής βίας, η επίδραση της φτώχειας στην ερωτική ζωή, η ανάγκη για ποίηση και ψυχική ανάταση. Θέματα σημερινά και παντοτινά.

Τα σκηνικά αντικείμενα, η κούκλα, η παιδική ζωγραφιά, ο σκισμένος χαρταετός, το κλουβί, αποκτούν ιδιαίτερο ρόλο στην παράσταση. Τι θέλατε να εκφράσετε μέσα από αυτά;

Τα σκηνικά αντικείμενα, εκτός από το χρηστικό τους χαρακτήρα, αποτελούν σύμβολα. Επιτρέπουν στο θεατή να ταξιδέψει στη δική του παιδική ηλικία, να συνδεθεί ξανά με παλιούς έρωτες, να θυμηθεί πότε η Τέχνη ακούμπησε λυτρωτικά στο δικό του ώμο.

Η μουσική των Kukuruznik Quartet δεν λειτουργεί απλώς ως συνοδεία, αλλά αποτελεί μέρος της σκηνικής δράσης. Τι αλλάζει στη θεατρική εμπειρία όταν η μουσική γίνεται ζωντανό κομμάτι της αφήγησης;

Οι μουσικοί της παράστασης είναι performers, μαζί με τους ηθοποιούς δημιουργούν τα θεατρικά τοπία των έργων, τοπία ήχων, μουσικής και δράσεων. Η μουσική γράφτηκε ειδικά για το έργο και παίζεται ζωντανά στη σκηνή, φωτίζει τους ρόλους, γίνεται τραγούδι και χορός. Το jazz συγκρότημα Kukuruznik Quartet, με τη δική του μουσική πορεία, προσφέρει στην παράσταση μια μοναδική αισθητική εμπειρία.

Η παράσταση μιλά για τον αυταρχισμό, τη βία, το περιθώριο, αλλά και για την ψυχική ανθεκτικότητα και τη δύναμη της επιθυμίας. Τι θα θέλατε να πάρει μαζί του ο θεατής όταν φύγει από το θέατρο;

Η δική μου επιθυμία είναι να φύγει ο θεατής με την αίσθηση του «μαζί». Να νιώσει ότι συνδέθηκε με την παράσταση και με τους άλλους θεατές. Αυτό μπορεί να προσφέρει το θέατρο σήμερα, να διώξει το φόβο, να μας ανοίξει ένα παράθυρο στο φως. Θα χαιρόμουν αν στο τραγούδι του φινάλε, έβλεπα το πόδι των θεατών να κουνιέται ρυθμικά…

Αν ο Tennessee Williams έβλεπε σήμερα αυτή την παράσταση, τι θα θέλατε να αναγνωρίσει στον δικό του κόσμο και τι θα θέλατε να τον εκπλήξει;

Δεν πιστεύω ότι δεν είχε συνείδηση της μελλοντικής προσφοράς του στην Τέχνη. Μερικές φορές φαντάζομαι πώς θα ήταν, αν ερχόταν να συμμετάσχει στον κύκλο που κάνουμε στις πρόβες μας και μοιραζόμαστε τις προσωπικές μας ιστορίες. Κάτι που κάνουμε συχνά, με αφορμή τα έργα και τους χαρακτήρες του, το υλικό που μας άφησε για να συνδεόμαστε ακόμη μαζί του.

 

As If

Θέατρο «Studiο Μαυρομιχάλη»

Από 11 Νοεμβρίου 2026

Εισιτήρια: more.com

Σκηνοθεσία: Λάμπρος Γιώτης, Μετάφραση: Ορέστης Κορακιανίτης, Σκηνικά - Κοστούμια: Ερωφίλη Πολιτοπούλου, Εικαστική δημιουργία: Susami creative agency, Μουσικοί επί σκηνής: Kukuruznik Quartet (Ορέστης Ζυρίνης, Νίκος Κορδέλης, Κωνσταντίνος Μεντζελόπουλος, Ευαγγελία Σταύρου), Κίνηση: Στέλλα Κρούσκα, Φωτισμοί: Σάκης Μπιρμπίλης.

Παίζουν οι ηθοποιοί: Στέλιος Γιαννακός, Μυρτώ Λελόβα, Λάμπρος Παπαγεωργίου

Βοηθός παραγωγής - επιμέλεια κειμένων: Αλεξία Πολυμενοπούλου, Βοηθοί σκηνοθέτη: Στέλιος Γιαννακός – Νίκος Κορδέλης, Βοηθός ενδυματολόγου: Ξένια Κούβελα, Video mapping: Φοίβος Σαμαρτζής, Trailer: Μελίνα Μπουκουβάλα, Φωτογράφιση: Ιπποκράτης Ναυρίδης

Παραγωγή: Εταιρεία Δραματικής Έκφρασης και Θεραπείας «Παλμός», www.palmos.info

Υπεύθυνος επικοινωνίας: Αντώνης Κοκολάκης

Βλάρα Αλεξία