Είδαμε και προτείνουμε: Ευρυδίκη του Ζαν Ανούιγ σε σκηνοθεσία Χρήστου Θάνου στο Θέατρο Rabbithole

Η παράσταση «Ευρυδίκη» του Jean Anouilh, σε σκηνοθεσία του Χρήστος Θάνος, επιχειρεί κάτι που δεν είναι εύκολο: να προσεγγίσει έναν μύθο σχεδόν αρχετυπικό και να τον φέρει σε μια σύγχρονη, ευαίσθητη θεατρική γλώσσα. Και φυσικά το καταφέρνει και με το παραπάνω.

Η σκηνοθετική ματιά κινείται με τόλμη αλλά και με φανερή αγάπη για το κείμενο. Δεν επιδιώκει να το «εκσυγχρονίσει» επιφανειακά, ούτε να το φορτώσει με ερμηνείες. Αντίθετα, επιλέγει μια γυμνή, σχεδόν ποιητική σκηνική γραφή. Το αποτέλεσμα είναι μια παράσταση χαμηλών τόνων αλλά υψηλής έντασης, όπου η σιωπή, η μουσικότητα του λόγου και η κίνηση των σωμάτων αποκτούν ιδιαίτερη βαρύτητα.

Υπάρχει πράγματι μια αίσθηση αλλοτινής μαγείας που διαπερνά την παράσταση. Η σκηνή μοιάζει να αιωρείται σε έναν άχρονο χώρο, όπου ο έρωτας παρουσιάζεται, πέρα από συναίσθημα, ως δύναμη που δοκιμάζει τα όρια της ύπαρξης. Σε αυτή τη σύλληψη, η μουσική γίνεται οργανικό μέρος της δράσης, ένας ρυθμός που ενώνει τις φωνές και τις ψυχές των ηρώων.

Η σκηνοθεσία του Χρήστου Θάνου δείχνει μεγάλη ακρίβεια στον συγχρονισμό των σκηνικών στοιχείων: φωνή, σώμα, παύση, μουσική. Αυτή η ισορροπία δημιουργεί μια αισθητική καθαρότητα που σπάνια συναντά κανείς. Τα σκηνικά παραμένουν λιτά αλλά ουσιαστικά, ενώ οι φωτισμοί συμβάλλουν καθοριστικά στη δημιουργία μιας σχεδόν μεταφυσικής ατμόσφαιρας.

Οι ερμηνείες είναι από τα πιο δυνατά στοιχεία της παράστασης. Η Μαρία Χάνου δίνει μια Ευρυδίκη εύθραυστη αλλά ταυτόχρονα εσωτερικά αποφασιστική, ενώ η σκηνική της παρουσία διαθέτει μια ένταση που δεν χρειάζεται εξωτερικές κορυφώσεις για να γίνει αισθητή. Ο Φώτης Στρατηγός ως Ορφέας κινείται με μια εσωτερικότητα που ταιριάζει στον χαρακτήρα, κρατώντας το συναίσθημα σε λεπτή ισορροπία. Μαζί με τους εξαιρετικούς Χρήστο Θάνο και Ηρώ Μπέζου συγκροτούν ένα σύνολο που λειτουργεί με ακρίβεια και κοινό ρυθμό.

Αν υπάρχει ένα στοιχείο που χαρακτηρίζει την παράσταση, είναι η αίσθηση ότι όλα λειτουργούν σε μια λεπτή γραμμή: τίποτα δεν είναι υπερβολικό, αλλά τίποτα δεν είναι και αδύναμο. Η ένταση προκύπτει από τη συγκέντρωση, από τη σιωπή, από την ποιητικότητα του λόγου. Αυτό όμως είναι και το σημείο όπου η παράσταση παίρνει το ρίσκο της· η επιλεγμένη αυτή λιτότητα απαιτεί από τον θεατή να αφεθεί στον ρυθμό της. Όσοι μπουν σε αυτή τη συνθήκη, πιθανότατα θα βιώσουν μια εμπειρία έντονα συναισθηματική και σχεδόν υπερβατική.

Τελικά, η «Ευρυδίκη» αυτής της ομάδας δεν στηρίζεται σε εντυπωσιασμούς αλλά σε κάτι πιο σπάνιο: σε μια καθαρή, βαθιά κατανόηση του έργου και στην πίστη ότι ο μύθος του Ορφέα και της Ευρυδίκης εξακολουθεί να μιλά για τις πιο δύσκολες ανθρώπινες επιλογές, για τον έρωτα, την απώλεια και το τίμημα της ελευθερίας.

Και κάπου εκεί γεννιέται το ερώτημα που αφήνει η παράσταση να αιωρείται:

αντέχει πράγματι ο άνθρωπος την καθαρότητα του απόλυτου έρωτα ή είναι κάτι που μπορούμε να αγγίξουμε μόνο για μια στιγμή;