Διαβάσαμε και προτείνουμε: «ΟΛΥΜΠΙΑΚΟΙ ΑΓΩΝΕΣ. Η αληθινή Ιστορία» του Δημήτρη Τζιώτη

Το βιβλίο του Δημήτρη Τζιώτη «ΟΛΥΜΠΙΑΚΟΙ ΑΓΩΝΕΣ. Η αληθινή Ιστορία» δεν αποτελεί απλώς μια ιστορική μελέτη, αλλά ένα νομικό και πολιτικό μανιφέστο. Μέσα από τη δημοσίευση πρωτογενών πηγών, δικογράφων, γνωμοδοτήσεων του Κ. Βολτή και αποφάσεων του Αρείου Πάγου, ο συγγραφέας αποδομεί με χειρουργική ακρίβεια την κυρίαρχη αφήγηση που θέλει τον Ολυμπισμό να «γεννιέται» αποκλειστικά στο Παρίσι του 1894.

Η ροή του κειμένου συνδέει αριστοτεχνικά το όραμα του Ρήγα Φεραίου και τις θυσίες του Ευαγγέλη Ζάππα με τις σύγχρονες δικαστικές αίθουσες. Ο Ζάππας, αγωνιστής του 1821 που πολέμησε υπό τον Μπότσαρη και τον Καραϊσκάκη, οραματίστηκε την αναβίωση των Αγώνων ως «συμπλήρωμα του εθνικού προγράμματος» της παλιγγενεσίας. Το έργο αναδεικνύει μια συστηματική αδυναμία της ελληνικής πολιτείας να διαχειριστεί την άυλη κληρονομιά των εθνικών ευεργετών, μετατρέποντας μια οικουμενική ιδέα σε «ραχιτική» γραφειοκρατική εκκρεμότητα, όπως ήδη προειδοποιούσε ο Λύσανδρος Καυτανζόγλου από το 1879.

Χωρίς ρητορικές εξάρσεις, αλλά με την πειστικότητα των ένορκων βεβαιώσεων προσωπικοτήτων όπως ο Πέτρος Κόκκαλης και η Φανή Χαλκιά, ο Τζιώτης αποδεικνύει ότι η αναβίωση ήταν μια ελληνική πρωτοβουλία με βαθιές ρίζες. Αποκαλύπτεται ότι οι Αγώνες αναβίωσαν πραγματικά στο Παναθηναϊκό Στάδιο το 1870, όταν ο Πιερ ντε Κουμπερτέν ήταν μόλις επτά ετών. Επιπλέον, τεκμηριώνεται η ιστορική αυθεντικότητα των Αγώνων του 1906, τους οποίους η ΔΟΕ περιλάμβανε στον επίσημο οδηγό της μέχρι το 1972, προτού τους υποβαθμίσει αδίκως σε «Μεσοολυμπιάδα».

Η έρευνα προχωρά σε μια βαθιά θεσμική ανατομία, αποκαλύπτοντας πώς η μετονομασία του «Μεγάρου των Ολυμπίων» σε «Ζάππειο» δεν ήταν μια αθώα συντόμευση, αλλά μια προσπάθεια αποσύνδεσης του κτιρίου από τον ολυμπιακό του προορισμό. Μέσα από τη μελέτη του Βασιλικού Διατάγματος του 1858, τεκμηριώνεται ότι ο πρώτος Κανονισμός των Αγώνων προηγήθηκε της γέννησης του Κουμπερτέν, ανατρέποντας το ευρωκεντρικό μονοπώλιο της ολυμπιακής ιδέας.

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη «μαύρη τρύπα» των ολυμπιακών πόρων και στην απώλεια των δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας. Ο συγγραφέας καταδεικνύει πώς η Ελλάδα απεμπόλησε δικαιώματα δισεκατομμυρίων επί των ολυμπιακών σημάτων και αναρωτιέται πού χάθηκε η αμύθητη περιουσία που προοριζόταν για τη μόνιμη τέλεση των Αγώνων. Η παράθεση της πρότασης του Κωνσταντίνου Καραμανλή το 1980 για μόνιμη επιστροφή των Αγώνων στην κοιτίδα τους, αναδεικνύεται ως η τελευταία μεγάλη χαμένη ευκαιρία για την ανάκτηση της εθνικής κυριαρχίας πάνω στο ολυμπιακό σύμβολο.

Η έκδοση αυτή δεν συνιστά μια παθητική ανάγνωση του παρελθόντος, αλλά μια ενεργητική παρέμβαση στο παρόν. Ο Τζιώτης χρησιμοποιεί τα δικαστικά πειστήρια ως έναν «μεγεθυντικό φακό» που αποκαλύπτει πώς η Ελλάδα, από πρωταγωνιστής και γεννήτορας της Ολυμπιακής Ιδέας, υποβιβάστηκε σε απλό θεατή των εξελίξεων. Η τεκμηριωμένη ανάδειξη της Ελληνικής Ολυμπιακής Επιτροπής (ΕΟΕ) και του ρόλου της στη διαφύλαξη των κληροδοτημάτων, θέτει προ των ευθυνών τους όλους όσοι διαχειρίστηκαν την εθνική μας ταυτότητα ως εμπορεύσιμο προϊόν.

Το βιβλίο υπογραμμίζει ότι η αναγνώριση της «αληθινής ιστορίας» δεν είναι ζήτημα στείρου παρελθοντολογικού ενδιαφέροντος, αλλά προϋπόθεση για τη χάραξη μιας νέας εθνικής στρατηγικής. Μιας στρατηγικής που θα διεκδικεί την επιστροφή των Αγώνων στην κοιτίδα τους όχι με όρους επαιτείας, αλλά με τη δύναμη του δικαίου και της ιστορικής αλήθειας. Η αποκάλυψη αυτής της «μεγάλης απάτης» είναι το πρώτο βήμα για την αποκατάσταση της ηθικής τάξης στον παγκόσμιο αθλητισμό.

Τέλος, το έργο λειτουργεί ως κάλεσμα αφύπνισης. Προτείνει την επανίδρυση ενός Ολυμπιακού Πάρκου στην καρδιά της Αθήνας και τη διεκδίκηση ενός «Λούβρου του Ολυμπισμού», υποστηρίζοντας ότι η Ελλάδα δεν πρέπει να είναι απλώς ο τόπος αφής της φλόγας, αλλά ο μόνιμος θεματοφύλακας των ολυμπιακών αξιών. Πρόκειται για ένα απαραίτητο ανάγνωσμα που αποκαλύπτει τις ευθύνες του κράτους για τη διαχρονική παραβίαση της θέλησης των ευεργετών, μια διαδρομή από το «αρχαίο πνεύμα αθάνατο» στην αποκάλυψη μιας ιστορικής απάτης.